Wetenschap - 22 oktober 2012

Slim planten tegen de wind

Beplanting helpt om erosie door wind tegen te gaan. Vooral als je plant volgens het juiste patroon, blijkt uit onderzoek van Syriër Feras Youssef.

erosie.jpg
erosie.jpg

Foto: .

Wind kan vernietigende effecten hebben in droge en woestijnachtige gebieden. Wind blaast de bovenlaag van de bodem weg, met desastreuze gevolgen voor de bodemvruchtbaarheid en de voedselproductie. Apparatuur en infrastructuur lopen schade op. Bodemdeeltjes, vermengd met chemische stoffen en pesticiden, zijn bovendien schadelijk voor de gezondheid.
Slim
Maar het kan anders, toont Youssef aan in zijn proefschrift over de effecten van vegetatie op winderosie in een regionale context. Planten en struiken breken de wind. Door slim te planten kun je winderosie dus tegengaan en gedegradeerd land zelfs herstellen. Maar wat is slim? Oftewel: welk beplantingspatroon is het meest geschikt? Youssef bestudeerde daartoe de effecten van verschillende beplantingspatronen in een speciale windtunnel aan de universiteit van Gent.
Zandstraat
Het antwoord is niet eensluidend. 'Het hangt er vanaf wat het doel is', legt Youssef uit. Elk patroon heeft zijn eigen voordelen. Planten in rechte lijnen parallel aan de windrichting zorgt voor het laagste totale zandtransport, blijkt uit zijn metingen. Maar het zand reikt door zo'n 'straat' van struiken wel ver. Andere beplantingspatronen verplaatsen het zand minder ver, maar verplaatsen in totaal wel meer zand. Het is dus maar wat je wilt.
Realistisch
Youssef deed daarnaast metingen in het (Syrische) veld. Met behulp van zandvangers bracht hij de erosie van een hele regio in kaart. Dat is nog niet eerder op die schaal gedaan. 'Metingen richten zich meestal op een bepaald landgebruik. Ik heb naar een hele regio met verschillend landgebruik gekeken. Dat geeft een veel realistischer beeld van erosie dan wanneer je extrapoleert vanuit één gebiedje.'
Model
Met de data uit het veld en de windtunnel ontwikkelde Youssef een model dat winderosie op regionale schaal kan voorspellen met verschillende soorten bedekking door vegetatie. Beleidsmakers en terreinbeheerders kunnen daarmee gericht aan de slag met de bestrijding van erosie. 'Als je een probleem wilt diagnosticeren of beleid wilt vertalen in maatregelen, dan wil je weten wat er in een regio gebeurt en niet wat er op een klein stukje land plaatsvindt.' 

Re:ageer