Wetenschap - 5 december 2019

Bodemprofielen maken voor dummy's

tekst:
Roelof Kleis

Huis-, tuin- en keukenapparatuur en een paar liter bisonkit. Meer is niet nodig om een stevig bodemprofiel te maken naar Wageningse snit.

© Shutterstock

Om precies te zijn: naar de methode-Peek, genoemd naar de vermaarde Wageningse bodemdocent Gert Peek. De voormalig teacher-of-the-year is inmiddels met pensioen. Maar zijn aangepaste methode om een bodemprofiel te maken is sinds kort wetenschappelijk vastgelegd. In bodem journal Soil en in een instructiefilmpje dat online is te zien.

Verloren
Wetenschappelijke journals brengen doorgaan nieuws. Ditmaal gaat het om oud nieuws, want dat is de methode om zogeheten lakprofielen te maken met behulp van eenvoudige lijm. Peek past die werkwijze al een paar decennia toe tijdens zijn profielenweekeinden, practica waarin studenten zelf een bodemprofiel. Maar vastgelegd was die techniek nooit. En dus dreigde die kennis verloren te gaan.

Aan het einde van de straat had ik een mooi profiel gezien van een stuwwal
Cathelijne Stoof

Cathelijne Stoof, hoofdauteur van het artikel in Soil, kan zich nog herinneren dat ze 18 jaar geleden ook zo’n profiel heeft gemaakt. Maar hoe het alweer precies moest? Ze ging op onderzoek uit nadat ze een tijdje terug verhuisde naar Ede. ‘Ik had een forse wand in mijn woning, die geschikt was voor een bodemprofiel. En aan het einde van de straat had ik een mooi profiel gezien van een stuwwal. Dat zou prachtig zijn voor die wand.’

bodemproefiel.video.jpg

Stoof vroeg Peek (toen nog collega) om de handleiding. Maar die bleek er niet te zijn. Peek had nooit de moeite genomen om het procedé op te schrijven. Met zijn pensionering in zicht dreigde die kennis daardoor te verdwijnen. Met een paar collega’s (en de hulp van Peek uiteraard) heeft Stoof dat nu voorkomen. Het toegepaste recept is simpel. Een lakprofiel maken is niets anders dan een profielwandje impregneren, het resultaat uitgraven en inlijsten.

Flexibel
Dat impregneren gebeurt normaal gesproken met lak die in het veld verdund moet worden met thinner. Dat is niet alleen weinig duurzaam, de profielen zijn ook maar beperkt houdbaar. Diverse oude lakprofielen die op de leerstoelgroep aan de muur hangen, bladderen langzaam maar zeker af. Peek bedacht dat impregneren simpeler kon: met Bisonkit. Het spul werkt beter, is goedkoper en minder belastend voor het milieu. De uitgeharde lijm is bovendien flexibel en breekt dus niet makkelijk af.

Wie wil er nou geen bodemprofiel boven zijn bed?
Gert Peek

‘Je zoekt een mooi profiel uit, maakt het oppervlak schoon en vlak, giet de lijm erover en laat het 24 uur drogen’, legt Stoof de werkwijze uit. Dan pel je de lijmlaag met het aangehechte profiel los en plakt het op een ondergrond van multiplex. In het artikel zijn de verschillende stappen met duidelijke tekeningen toegelicht. Ook is een instructiefilmpje beschikbaar. Iedereen kan het, zegt Stoof. ‘En wie wil er nou geen bodemprofiel boven zijn bed? Die opmerking is overigens niet van mij hoor. Gert Peek zei dat altijd.’

De lijmmethode is overigens beperkt tot zandgronden. Stoof: ‘Klei-, leem-, en veengronden zijn vaak te nat, waardoor de lijm niet echt hecht. Daarnaast zijn de poriën van kleigronden en lemige gronden te klein om de lijm er goed in te laten dringen.’


Re:ageer