Wetenschap - 28 juli 2016

Bodem vaart wel bij diverse plantengroei

tekst:
Rob Ramaker
1

Akkers waarop veel verschillende plantensoorten groeien, hebben een betere bodemstructuur dan bodems waar één plantensoort groeit. Boeren kunnen via hun beplanting mogelijk bodemkwaliteit en -vruchtbaarheid verbeteren.

Foto credit

Dit stelt een team van onderzoekers uit Duitsland, Groot-Brittannië samen met Gerlinde de Deyn. Zij is universitair hoofddocent bij de leerstoelgroep Bodemkwaliteit. Het werk verscheen deze week in het tijdschrift Ecology Letters.

Uitputting en erosie van bodems is wereldwijd een groot probleem. In de laatste 150 jaar zou volgens het wereldnatuurfonds (WNF) bij de helft van de bodems de toplaag verloren zijn gegaan. Dit zou meestal gebeuren waar natuur wordt ontgonnen voor landbouw. Deze ‘gedegradeerde’ bodems zijn niet alleen minder geschikt als akkers, maar zorgen ook voor meer vervuiling, overstromingen en het dichtslibben van waterwegen.

Planten – en dan vooral hun wortels – hebben een positieve impact op bodems. Zo houden ze bodemdeeltjes vast en zorgen dat water wordt opgenomen. Dit remt erosie en garandeert een gestage waterafvoer.

Deze studie laat zien waarom een divers plantengezelschap het meest gunstige effect heeft. ‘Verschillende plantensoorten’, zegt De Deyn, ‘bevorderen verschillende aspecten van de onderliggende bodemstructuur.’ Zo laat rolklaver regenwater sneller de grond inlopen, èn kan deze plant stikstof vastleggen. Grassen beschermen met hun ondiepe wortels de bodem tegen erosie.

Verschillende plantensoorten bevorderen verschillende aspecten van de onderliggende bodemstructuur.
Gerlinde de Deyn, universitair hoofddocent bij de leerstoelgroep Bodemkwaliteit

Met dit inzicht kunnen boeren de bodem van hun akkers beschermen of zelfs verbeteren. Zo kunnen ze gewassen afwisselend of in wisselende combinaties verbouwen. Ook kijkt De Deyn hoe het meest effectief om te gaan met zogeheten cover crops. ‘Deze gewassen worden na het hoofdgewas geteeld om grond niet braak te laten liggen. We zien dat bepaalde combinaties van cover crops inderdaad gunstiger zijn voor het volgende hoofdgewas dan de cover crop in monocultuur.’

Ook buiten de landbouw ziet De Deyn toepassingen, bijvoorbeeld in dijkversteviging.

Tijdens het experiment lieten de onderzoekers verschillende soorten planten(mengsels) groeien op bodems. Deze werden vervolgens op allerlei stevigheidskenmerken getest, zoals het aantal minuscule breukjes en de weerstand tegen samendrukking. In de toekomst wil De Deyn verder uitzoeken welke ‘afdruk’ planten achterlaten in de bodem waarin ze zijn gegroeid.

Re:acties 1

  • logica

    dat had elke boer je nog wel kunnen vertellen

    Reageer

Re:ageer