Wetenschap - 26 oktober 2017

Ambachtelijk bier bevat vaker schimmelgif

tekst:
Tessa Louwerens
12

Ambachtelijk gebrouwen bieren bevatten gemiddeld meer schimmelgifstoffen dan industrieel bier. Dat kan bij dagelijkse inname een risico vormen voor de gezondheid. Dit ontdekte RIKILT-onderzoeker Jeroen Peters en zijn collega’s.

©Shutterstock

Voor de studie verzamelde Peters duizend verschillende bieren afkomstig uit 47 verschillende landen, met  de nadruk op Europa. Vervolgens bepaalde hij de hoeveelheid mycotoxines, dit zijn giftige stoffen die door schimmels worden uitgescheiden. Een belangrijke schimmelgifstof is deoxynivalenol, kortweg DON. ‘Vrijwel elk bier bevat DON’, legt Peters uit. ‘Maar bij de ambachtelijke bieren liggen de gehaltes gemiddeld hoger.’ Bij 22 ambachtelijke biertjes lag de concentratie DON boven de toegestane dagelijkse hoeveelheid. Peters: ‘De stof is niet extreem giftig, maar het onderdrukt het immuunsysteem en veroorzaakt soms braken en diarree.’

Brouwproces
Deze hogere hoeveelheden kunnen volgens Peters te maken hebben met het brouwproces. Standaard wordt bier gebrouwen met water, hop, gerst en gist. Met name de gemoute granen, zoals gerstemout, zijn nog wel eens besmet met mycotoxines. Vooral voor zwaardere bieren, zoals de populaire craft bierstijl Imperial Stout, gebruiken brouwers relatief meer gerstemout en daardoor komen er uiteindelijk mogelijk ook meer mycotoxine in het bier. Ook de donkerdere moutsoorten lijken meer bij te dragen aan de hogere mycotoxine concentraties in bier. Daarnaast gebruiken ambachtelijke brouwerijen vaak ook allerlei andere ingrediënten die verontreinigd zouden kunnen zijn zoals koffie, cacao, tabak, drop , fruit en specerijen.

Certificaat
‘Er zijn binnen de Europese Unie wel maximale toegestane niveaus van mycotoxines vastgesteld, maar enkel voor de grondstoffen en niet voor het bier zelf’, legt Peters uit. Hij pleit voor een hogere transparantie vanuit de leverancier van de grondstoffen. ‘Het zou beter zijn als op een certificaat niet alleen staat dat de gehaltes onder het maximale niveau  liggen, maar ook welke concentraties er gemeten zijn. Een brouwer kan deze gegevens dan gebruiken, om uit te rekenen hoeveel van deze grondstof hij veilig kan gebruiken. Een andere optie is dat craft brouwers zelf hun bier gaan testen voordat ze het op de markt brengen, maar dat is voor veel van de startende kleine brouwerijen financieel niet haalbaar.’

Populariteit
Het is voor het eerst dat op zo’n grote schaal onderzoek is gedaan naar schimmelgiftstoffen in ambachtelijk gebrouwen bier. Peters: ‘Er zijn vooral veel studies gedaan naar industrieel bier. Maar wij waren juist nieuwsgierig naar ambachtelijk bier, omdat we zien dat de populariteit daarvan explosief toeneemt.’ Daarom is het volgens Peters belangrijk om de kwaliteit goed in de gaten te houden. Hij zou graag over een paar jaar nog eens kijken hoe het er voor staat. ‘Ik ben zelf groot fan van ambachtelijk bier en als ik naar een craft bier festival ga neem ik altijd wel een paar monsterpotjes mee. Zo hebben we nu ook het grootste deel van de craft bier samples verzameld.’

Re:acties 12

  • paul van der pol

    een studie beste lezers en onderzoekers een levende gist cel bevat een complex vitamine b gehalte daar is ook nergens een studie van.
    zo komt ambachtelijk bier wel erg slecht in beeld.

    is meer als een studie waard craft bier is een levens stijl ( niet alles is negatief ) eraan. gaat vooral om smaak.

    bovenstaande lijkt niet direct op een schema van onderzoeks- resultaten.

    maar een studie van.

    Reageer
  • Maarten Alexander Hardeman

    Interessant. Ik vind het wel nogal een generieke uitspraak. Is er sprake van significantie? Indien ja, in welke mate worden minimaal aanvaardbare gehalte, als die al bepaald is, in het eindproduct overschreden? Zijn er naast de typen mout andere variabelen in het brouwproces die invloed hebben op het gehalte in het eindproduct?

    Reageer
  • Jeroen Peters

    Beste allen,

    Even een nuance. Het gaat hier om één specifieke biersoort die meer schimmelgifstoffen bevat t.o.v. industrieel bier. Dit geldt dus niet voor al het craft bier!

    De volledige informatie kun je vinden met onderstaande link. Daar kun je ook de extra informatie (supporting information) vinden die in het artikel genoemd wordt.

    Zelf drink ik ook regelmatig craft bier omdat ik een groot liefhebber ben. Drink met mate is altijd het beste advies. Het gaat hier sowieso om hele zware bieren met veel alcohol.

    https://www.kennisinstituutbier.nl/content/mycotoxines-bier

    Reageer
    • Jeroen Peters

      http://journals.plos.org/plosone/article?id=10.1371/journal.pone.0185887

  • Joris W

    Wat een onzin! Als er geen norm bestaat voor bier, hoe kan je dan uitrekenen hoeveel grondstof je mag gebruiken ???

    Reageer
  • Tapkoel bv Cothen

    Tapkoel BV heeft een eigen kwaliteitsdienst. Deze kan de kleine brouwer volledig trainen, adviseren en ondersteuen tot in het microbacterie brouwproces. De adviseur heeft ruim 30 jaar ervaring op dit gebied. Op hoog niveau brouwen kan dus ook op kleine schaal als de werkwijze maar zorgvuldig gevolgd gaat worden.

    Reageer
  • Han Rieffe

    Is er ook onderzoek gedaan naar DON concentraties in brood en pasta's?

    Reageer
  • Roelof Benthem

    Als amateurbrouwer zou ik graag willen weten, op welke manier ik het gehalte laag kan houden? Type mout? Maischproces? Filterproces? Of gaat het vooral om het gebruik van hoger gebrand mout?

    Reageer
  • Klaas Bosman Almere bosman00@xs4all.nl

    Goedemorgen,

    Ik houd ook van deze bieren, maar ben nu wel benieuwd welke bieren niet zo goed zijn.

    Reageer
  • drs. Dick Landsmeer, dicklandsmeer@gmail.com

    Belangwekkend artikel. Als consument zou ik graag beschikken over de onderzoeksdata, zodat ik bij de keuze van biersoorten met de resultaten rekening kan houden.
    Tevens van belang te weten hoe bij de andere brouwprocessen dan " imperiale stout" de resultaten uitvallen. Welke groepen zijn mogelijk te onderscheiden.
    Graag uw reactie. Zeer bedankt.

    Reageer
  • Willem de Kleijn

    Graag zou ik willen weten welke bieren meer DON bevatten dan de dagelijks aanbevolen hoeveelheid. Aangezien ik iedere dag ambachtelijk bier drink, ben ik zeer benieuwd.

    Reageer

Re:acties 1

  • J Peeters

    Hier orginele article:

    http://journals.plos.org/plosone/article?id=10.1371/journal.pone.0185887


Re:ageer