Wetenschap - 1 januari 1970

‘Zweverig is zo’n rotwoord’

Ze was al zes jaar gastspreker bij het vak Spiritualiteit en wetenschap van prof. Iteke Weeda. Nu Weeda met pensioen gaat neemt ir. Anouk Brack het roer over. Vorige week trok ze de eerste volle zalen met haar nieuwe colleges Intuïtieve intelligentie. ‘De waarheid is een algemeen gedeelde afspraak. Het is dapper je daar vragen bij te stellen.’

Met haar colleges Intuïtieve intelligentie wil Anouk Brack studenten out of the box laten denken. / foto Guy Ackermans

Met een brede glimlach en vol vertrouwen vertelt Anouk Brack over haar achtergrond in de biologie, het gezellige karakter van de rechter hersenhelft, onbegrepen kabouters. En over haar doel de studenten competenties bij te brengen die ze creatiever laat zijn, en inzichten meegeeft voor hun wetenschappelijke carrière.
Haar nieuwe vak Intuïtieve intelligentie is een keuzemodule in het Academic Master Cluster, en wordt daarnaast gegeven in de vorm van een reeks avondcolleges. In zekere zin is het vak een vervolg op Spiritualiteit en wetenschap van Weeda, die nu ze met pensioen gaat het stokje doorgeeft aan vriendin Brack. ‘Het was een erg leuk vak, maar ik heb natuurlijk mijn eigen ervaringen en ideeën erin verwerkt en daarmee is het toch heel erg mijn verhaal geworden. Met gastsprekers zullen we het belang van intuïtie en spiritualiteit vanuit verschillende visies bekijken, we zullen ons afvragen wat voor academici we zijn, oosterse en westerse filosofieën naast elkaar leggen. We gaan energie lezen bij elkaar – dat kan je vergelijken met warmte voelen - en we zullen ook persoonlijke ervaringen en opvattingen delen.’
Haar kamer op de leerstoelgroep Educatie en competentiestudies tekent zich door kleurige, abstracte prenten, een gekoesterde kamerplant en, naast haar computer, een citaat van schrijfster Anaïs Nin: ‘We don’t see things as they are, we see things as we are.’
‘Veel van wat we niet waarnemen, missen we omdat we er simpelweg niet in geloven. Natuurlijk het is lastig om het lezen van energie op een wetenschappelijke manier te bewijzen, maar dat moet je misschien ook niet willen. De ervaring is persoonlijk en hoe het werkt kunnen we misschien nog niet verklaren, maar dat het werkt valt wel te onderzoeken denk ik. Veel studenten in de colleges konden er wat mee, toch is er altijd een groep die ook niets denkt te voelen. Je moet geloven in de mogelijkheid dat je het zou kunnen waarnemen, anders neem je sowieso niks waar. Zo wordt er ook wel gezegd dat de Indianen de eerste schepen van Columbus niet konden zien, alleen de golven die de schepen produceerden, simpelweg omdat ze het concept schip niet kenden.’

Rationele kwab
Brack gelooft niet dat wetenschappers per definitie geen spirituele mensen zijn. ‘We benoemen het alleen nooit zo. In mijn colleges wil ik studenten laten onderzoeken waar intuïtie en spiritualiteit voor hen samengaan met de wetenschap. Als je de linker- en rechterhersenhelft bekijkt, zie je dat ons veelal geleerd wordt de linkerhersenhelft te gebruiken. We leren op school en later in onze wetenschappelijke carrière met deze rationele kwab na te denken en te ordenen. Wat te vaak vergeten wordt is dat alle wetenschap begint met inzichten van de rechter-, meer intuïtieve hersenhelft. Briljante wetenschappers waren veelal juist zo briljant omdat ze heel goed in staat waren bilateraal te denken. Ze konden soepel schakelen tussen de linker- en rechterhersenhelft. Dat zorgt ervoor dat inzichten en onderbouwing heel vloeiend hand in hand gaan. Het is dus zeker niet zo dat alles alleen om intuïtie of spiritualiteit zou draaien in mijn colleges. Uiteindelijk heb je de ratio nodig om al die intuïtieve inzichten ook geloofwaardig te onderbouwen en te communiceren.’

‘Wat vaak wordt vergeten is dat wetenschap begint met inzichten van de intuïtieve rechterhersenhelft’
Volgens Brack is er veel meer uitwisseling tussen de intuïtieve wereld en de rationele wetenschap dan we in eerste instantie denken. Zo zouden vooraanstaande natuurwetenschappers jaarlijkse ontmoetingen hebben met de Dalai Lama om inzichten en bevindingen te delen. En aan de andere kant meent ze dat nieuwe inzichten in de kwantumfysica steeds vaker laten zien dat één exacte objectieve werkelijkheid niet bestaat.

Afspraak
Brack ziet de wetenschap als niets meer dan een serie afspraken. ‘We hebben met z’n allen besloten dat de aarde rond is.’ Weinig mensen twijfelen hieraan, maar dat wil niet zeggen dat zo’n afspraak, dat collectieve bewustzijn, niet kan veranderen. ‘Slechts één procent van wat in de negentiende eeuw in de wetenschap als waar werd aangenomen, staat nu nog overeind.’
Wat betreft de acceptatie van het gebruik van intuïtie in de wetenschap verwacht ze hetzelfde. ‘Als ik nu zeg dat ik bomen voel, dan klinkt dat heel lacherig, zweverig. Toch kunnen veel mensen de energie van bomen waarnemen en voelt het vaak heel goed. Zweverig is dan zo’n rotwoord, het labelt de dingen en remt je in je waarneming. Ik denk echter dat veel concepten die we nu al steeds meer zien in de managementwereld, zoals meditatie en andere intuïtieve vaardigheden, vanzelf ook zullen indalen in de academische wereld.’
Over de vraag of spiritualiteit en wetenschap niet gedoemd zijn tot een clash, is Brack dan ook positief. ‘Ik verwacht dat er in de toekomst makkelijker over spiritualiteit gepraat gaat worden. Veel paranormaliteiten, zoals bijnadoodervaringen of telepathie bij tweelingen zijn al wetenschappelijk geaccepteerd. Het channelen zoals met White Bull in de colleges van Iteke zal in de toekomst ook makkelijker geaccepteerd worden. Vooral omdat ik verwacht dat we de concepten niet meer direct zullen associëren met iets vaags, maar meer met bijvoorbeeld iets wat gewoon werkt. Voor mezelf zie ik daarin een rol weggelegd als bruggenbouwer. Ik ken de wetenschap maar ook de intuïtie.’

Out of the box
Bracks optimisme wordt gerechtvaardigd door de grote belangstelling die onder studenten bestaat voor haar verkenning van de wetenschappelijke grenzen. Toch tonen recente mediastormpjes over Iteke Weeda’s colleges en de energetisch adviseur van onderzoeksproject Bioveem aan dat dergelijke verkenningen nog steeds gevoelig liggen binnen de academische wereld. Die gevoeligheid schrikt Brack echter niet af in haar missie studenten out of the box te laten denken. ‘Uiteindelijk zit ik hier nu niet als onderzoeker maar geef ik les over hoe je met competenties als intuïtieve intelligentie gelukkig en effectief kunt zijn in je verdere carrière. We weten tenslotte allemaal dat wetenschap meer is dan alleen ratio en dat een bewuste intuïtie iets is waar je alleen maar beter van kunt worden.’

Martijn Vink

Zie ook: Colleges over intuïtie

Re:ageer