Wetenschap - 25 juli 2002

Zuidoost-Azië wacht crisis met zure regen

Zuidoost-Azië wacht crisis met zure regen

'Katalysatoren, kernenergie en zonne-energie kunnen helpen'

Om grote problemen met zure regen en ozonvervuiling in de steden te voorkomen, moeten Zuidoost-Aziatische landen zoals China en India snel actie ondernemen. De toenemende uitstoot van stikstofoxide is het probleem. De gepromoveerde dr John van Aardenne pleit voor het vervangen van kolen door duurzame energie en het verminderen van het aantal dieselbussen en auto's zonder katalysator.

Als het zo doorgaat, zullen China en India, landen met een megabevolking en een sterk groeiende economie, over twintig jaar drie keer zoveel stikstofoxiden de lucht in brengen dan nu het geval is, voorspelt Van Aardenne. Hij baseert zich op schattingen van onder meer toekomstig energieverbruik en economische groei. Zuidoost-Azi? neemt samen met Europa en Noord-Amerika het leeuwendeel van de mondiale stikstofoxide-uitstoot voor haar rekening.

De stikstofoxide-vervuiling betekent niet veel goeds voor het milieu en ook voor de volksgezondheid, waarschuwt de milieukundige. Bossen en andere natuurgebieden zullen veel schade ondervinden van zure regen en steeds meer mensen zullen ademhalingsproblemen krijgen door de toename van ozon in de atmosfeer. Dit komt doordat stikstofoxide de chemische reactie van koolstofmonoxide en zuurstof tot ozon versnelt.

Om de toename van stikstofoxide in de atmosfeer te beperken, zijn volgens Van Aardenne maatregelen in het verkeer nodig. "Het verkeer levert een grote bijdrage aan de emissie van stikstofoxiden. Men gebruikt in veel Aziatische landen vrij oude vervoermiddelen met een hoog brandstofverbruik en zonder katalysator, waardoor ze meer vervuilen. Modernere auto's met een katalysator kunnen dus helpen."

Tijdens zijn bezoeken aan Zuidoost-Azi? realiseerde de milieukundige zich wel dat er geen gemakkelijke oplossing is. "Achter de computer zijn mogelijke oplossingen voor milieuproblemen snel bedacht: schonere auto's, beter openbaar vervoer, minder energieverbruik. Echter de prioriteiten liggen daar duidelijk anders: veel mensen kennen daar armoede, het is moeilijk om werk te vinden en waarom zou iemand die eindelijk eens geld heeft verdiend geen recht hebben op een koelkast of een auto? De beleving is daar duidelijk anders."

Van individuele mensen kan men dus niet erg veel verwachten, wel van de overheid, vindt Van Aardenne. "In India is men bijvoorbeeld bezig om via wetgeving de vervuilende dieselbussen te verbieden in grote steden." Ook een effectieve maatregel zou zijn om over te schakelen op nucleaire energie. Zuid-Korea maakt daar veel gebruik van en beperkt zo de emissie van stikstofoxiden aanzienlijk, stelt Van Aardenne. Natuurlijk is het volgens hem wel aan de afzonderlijke landen om af te wegen wat dan de risico's voor ongelukken en aanslagen zijn.

"De overheden doen er in ieder geval goed aan om duurzame energie te stimuleren, want het energieverbruik door de industrie, huishoudens en bedrijven groeit sterk in Zuidoost-Azi?. Een belangrijke stap is door kolen te vervangen door wind- en zonne-energie en waterkrachtcentrales."

Van Aardenne promoveerde op 29 mei bij prof. Leen Hordijk, hoogleraar Milieusysteemanalyse. Hij werkt momenteel bij het Max Planck Instituut voor Chemie in Mainz, Duitsland. | H.B.

Re:ageer