Organisatie - 24 februari 2011

Wil de duurzaamste beker nu opstaan?

Koffie drinken we uit de bekende witte plastic bekertjes. Maar dat gaat waarschijnlijk veranderen. Binnenkort start in het Bestuurscentrum, bij het Facilitair Bedrijf en in Radix een proef met biokarton. De test maakt onderdeel uit van een Wageningse studie naar de milieudruk van wegwerpbekers.

15-bekers.jpg
In wezen is het een soort Wie van de Drie? Want naast de bekers van plastic en biokarton (karton met aan de binnenkant een coating van gepolymeriseerd melkzuur- PLA) is ook de bioplastic beker (volledig PLA) onderdeel van de studie. Bioplastic bekers worden nu al door Albron in Forum gebruikt. Voor koude dranken, wel te verstaan. Tegen warmte kunnen de bekers nog niet; dan zakken ze als puddingen in elkaar. Maar dat is een kwestie van tijd. De industrie werkt hard aan een beker die wel tegen hitte kan.
Ecologische voetafdruk
Het onderzoek naar de milieudruk van wegwerpbekers is een project van Wageningen UR, waar ook  Albron, Douwe Egberts, de provincie Gelderland en Huhtamaki, de Finse producent van de huidige bekers, bij betrokken zijn. De provincie steekt er zelfs een ton aan subsidie in. Voor dat geld wordt een milieu-analyse van de drie bekers gemaakt, zeg maar een soort ecologische voetafdruk van de koffiebeker.
Naar de milieubelasting van wegwerpbekers is al veel onderzoek gedaan. Maar de resultaten zijn volgens projectleider José Potting van Milieusysteemanalyse niet eenduidig. 'Wij gaan nog eens goed naar de data kijken en dan specifiek voor de Wageningse situatie. Bovendien worden verschillende scenario's voor de inzameling en verwerking van de bekertjes doorgerekend.' Naast de milieuvergelijking van de bekers wordt ook de door velen gebruikte eigen koffiemok niet vergeten. Potting zoekt nog een masterstudent die wil uitzoeken hoe de mok qua milieubelasting scoort ten opzichte van de wegwerpbekers.
2,5 miljoen plastic wegwerpbekers
Wageningen UR verbruikt per jaar zo'n 2,5 miljoen plastic wegwerpbekers. Dat levert 15 ton polystyreen-afval op. Met name in die laatste fase lijkt milieuwinst mogelijk. Biokarton en -plastic zijn in principe afbreekbaar en hoeven dus niet de verbrandingsoven in. Maar wat de beste manier is om de bekers te composteren is niet duidelijk. Dat deel van het project vindt plaats in de eigen composteerinrichting op proefboerderij Nergena. De experimenten starten binnenkort en staan onder leiding van de leerstoelgroep Biologische landbouwsystemen. Naast compostering wordt in een afzonderlijk traject ook  gekeken naar verwerking van de biokartonnen bekers als oud papier. Ook hier zoekt Potting nog een masterstudent voor.  
Naast de milieu- en kostenaspecten staat of valt de invoering van biobekers met het gedrag van de gebruiker. Willen studenten en medewerkers moeite doen om biobekers apart in te zamelen? Studenten Lisa Ploum en Karen Vermeulen onderwierpen daartoe 156 koffiedrinkers aan een uitgebreide vragenlijst. 'Mensen zijn wel bereid om iets verder dan gebruikelijk te lopen om de beker apart in te zamelen', vertelt Ploum. Bij 30 à 40 meter ligt zo'n beetje het omslagpunt. 'De beker leeg inleveren - dus zonder afval erin - gaat ook nog wel, maar een keer omspoelen gaat te ver.' Ook interessant: koffie in biobekers mag maximaal een dubbeltje duurder zijn. Meer mag het niet kosten. Maar dat is wat mensen denken te doen. Of en hoe biobekers in de praktijk echt werken moet nog blijken. Voor die praktijkproef zoekt Potting overigens ook nog een student.

Re:ageer