Student - 15 maart 2007

Wie vlecht de mooiste maasheg?

Duizenden bezoeker zagen zondag 11 maart in het Brabantse Oeffelt hoe Floris van Hintum, student Bos- en natuurbeheer op Van Hall Larenstein in Velp, een gooi deed naar de titel Nederlands kampioen Maasheggenvlechten. Een kampioenschap met een knipoog, maar voor een serieuze zaak.

521_nieuws.jpg
521_nieuws.jpg

Foto: Guy Ackermans

Met een groot kapmes, een zogenaamde hiep, hakt Floris op een meidoornstruik in. Aan zijn broek hangen diverse zagen en tangen en op de grond ligt nog meer gereedschap. Na het ombuigen van de bovenkant van de struik, heeft Floris even tijd om uit te leggen wat hij doet. ‘We maken heggen zoals ze hier altijd werden gebruikt om het vee tegen te houden. We hebben een rij meidoorns gekregen waar we een heg van moeten maken. Kijk, je werkt in twee lagen. Je zaagt eerst een struik laag af en buigt ‘m in de heg, bij de volgende doe je dat aan de bovenkant. Je probeert ze zo veel mogelijk door de heg te vlechten. De takken zijn met een klein stuk bast verbonden met de stam en lopen daardoor gewoon weer uit, waardoor de heg langzaam dichtgroeit.’
Een ervaren vlechter is Floris niet. ‘Ik heb het ook maar een paar keer gedaan. Nou ja, vooral toegekeken. Ik werk op zaterdag bij de stichting Nederland Cultuurlandschap. Daar zijn de Nederlandse landschappen op miniatuurschaal nagebouwd. Ik werk aan het onderhoud daarvan. En er is een grotere landschapstuin, waar onder andere deze heggen staan. Vandaar dat ik nu met mijn collega’s hier meedoe.’
Die collega’s moeten het zo nu en dan zonder de student stellen. Hij werkt als enige aan de kant waar ook het publiek staat en raakt steeds weer in gesprek met vrienden, bekenden, en journalisten. Ook Jaap Dirkmaat, tegenwoordig voorzitter van Nederland Cultuurlandschap, moedigt zijn team aan. ‘Floris kwam bij ons terecht na een gastcollege van mij op Larenstein’, vertelt Dirkmaat. ‘Dat zou vaker moeten gebeuren, zo komen jonge mensen met dit soort dingen in contact.’
Dirkmaat is een groot pleiter voor het behoud van oude cultuurlandschappen als het Maasheggenlandschap. ‘Maasheggen zijn nog meer dan gebouwen onderdeel van Nederlandse culturele erfgoed’, zegt Dirkmaat. ‘Ze bestaan al zeker tweeduizend jaar; Julius Caesar beschreef ze al. De eeuwenoude heggen bevatten oervormen van struiken als meidoorn en sleedoorn. Wij hebben een tijd lang vlechtcursussen gegeven. Veel van de aanwezige teams hebben het van ons geleerd. Nu zijn we meer politiek bezig. We willen dat boeren subsidies krijgen voor de aanleg van vlechtheggen. In Engeland en Ierland is dat al het geval. Daar kennen ze ook dit soort wedstrijden, maar dan veel serieuzer en groter. In Engeland komt prins Charles elk jaar kijken. Het wordt hier ook tijd voor een royalty.’
Floris is intussen weer druk met de heg. Het team heeft nog een half uur. ‘Zaag’, klinkt het vanaf de andere kant van de heg. ‘De commando’s worden steeds korter nu de tijd bijna om is’, lacht Floris. ‘Zaag, helpen, buigen.’ Echt druk hoeven de vlechters zich niet te maken om de tijd. De jury let niet op de afstand die gevlochten is. ‘Maar nu zit er nog een gat, dat moet wel dicht.’
De VHL-student mag de laatste stam inzagen. Een oudere man, aan het accent te horen uit de omgeving, bemoeit zich ermee. ‘Hiep, Floris, hiep, maar sla ‘m niet te diep’, leest hij nog even voor van een spandoek dat supporters hebben opgehangen. ‘Oké, diep genoeg’, zegt Floris en buigt de tak over het gat.
‘Volgens mij is het tijd voor ons geheime wapen’, zegt zijn collega. Hij haalt een schepje uit een plastic tas. Uit het naburige water wordt een zak met plantgoed gehaald. ‘Roos en rode kornoelje’, verduidelijkt Floris. ‘Oorspronkelijk materiaal dat ook wel in heggen werd gebruikt. Die gaan we er nog tussen planten. Een geintje, we hopen dat de jury het waardeert.’
Toch is de jury onvoldoende onder de indruk. Een ander team gaat er met de Gouden Hiep vandoor. ‘Ik had het ook niet echt verwacht’, zegt Floris. ‘We doen voor de lol mee, dat geldt volgens mij voor iedereen hier. Het gaat vooral om de aandacht voor het heggenvlechten. Dat is in elke geval gelukt.’

Re:ageer