Wetenschap - 4 augustus 2016

‘Waterlabel voor woningen kan zorgen voor bewustwording’

tekst:
Rob Ramaker

De drie grootste steden willen experimenteren met een waterlabel voor woningen, dat moet zorgen dat regenwater geleidelijker wordt afgevoerd. Een goed idee vindt onderzoeker Joop Spijker, maar hij waarschuwt geen wonderen te verwachten.

Foto: Antoon Kuper

Nederland werd afgelopen juni getroffen door noodweer. Kelders liepen vol, wegen stonden blank en riolen stroomden over. In totaal werd voor minimaal een half miljard aan schade aangericht. Zulke ‘piekbuien’, merkt het KNMI, komen steeds vaker voor. Ook verzekeraars verwachten dat premies zullen stijgen om de groeiende schadeposten te dekken.

Vooral in stedelijke omgeving zorgen grote hoeveelheden hemelwater voor problemen. Veel oppervlak is bestraat en regenpijpen voeren water razendsnel af naar het riool. Gemeentes en waterschappen zoeken manieren om regenwater evenwichtiger te verwerken.

De grote steden Amsterdam, Den Haag en Rotterdam gaan daarom experimenteren met een waterlabel voor woningen.

De grote steden Amsterdam, Den Haag en Rotterdam gaan daarom experimenteren met een waterlabel voor woningen. Het lijkt op het inmiddels ingeburgerde energielabel. Alleen geeft het niet aan hoe energiezuinig een woning is, maar hoezeer huis (en tuin) water vasthouden, en niet alles in één keer afvoeren.

‘Een belangrijk idee’, zegt Joop Spijker. Hij is senior onderzoeker bij Alterra Wageningen UR en lid van Operatie steenbreek, een groep die burgers wil motiveren tuinbestrating te vervangen door groen. Volgens Spijker is in Nederland te weinig aandacht voor dit probleem, in tegenstelling tot omliggende landen. Zo moeten inwoners van sommige Duitse deelstaten bij nieuwbouw zorgen dat water op hun perceel de bodem ‘infiltreert’ alsof hier geen bebouwing staat. Ook worden burgers en bedrijven die minder water naar het riool afvoeren beloond met een lagere rioolheffing.

Om een verdere doelgroep echt in beweging te krijgen moet je bijvoorbeeld met een belastingkorting komen. Mensen moeten een financieel voordeel hebben.
Joop Spijker, senior onderzoeker beheer bos, natuur en stedelijk groen bij Alterra Wageningen UR

Een waterlabel maakt mensen bewust van het stedelijke waterprobleem, zegt Spijker. En het zal een kleine groep aanzetten tot actie. Je moet echter geen wonderen verwachten van het plan. Spijker verwijst hierbij naar een kritisch rapport [pdf] van het Planbureau voor de Leefomgeving (PBL), dat laat zien dat het energielabel voor woningen nog tot weinig particuliere investeringen heeft geleid. ‘Om een verdere doelgroep echt in beweging te krijgen moet je bijvoorbeeld met een belastingkorting komen. Mensen moeten een financieel voordeel hebben.’

Burgers hebben overigens genoeg opties iets te doen. Zo kunnen ze een regenton aanschaffen. Idealiter worden dit ook nog allemaal ‘slimme’ regentonnen, zegt Spijker. Die zelfstandig zorgen dat ze leeg zijn op het moment dat er een grote regenbui aankomt. Een groene tuin in plaats van bestrating of een groen dak is een goed idee. En, zo zegt Spijker, ‘zo’n omgeving met extra groen is ook nog aantrekkelijker en goed voor de gezondheid.'


Re:ageer