Wetenschap - 1 januari 1970

Watercrisis

Watercrisis

Watercrisis


Net als in 2001 in Den Haag kwamen vorige week in Tokio meer dan honderd
ministers en talloze ambtenaren, bedrijven en organisaties bijeen om te
praten over de wereldwijde watercrisis. Twintig procent van de
wereldbevolking heeft geen toegang tot veilig drinkwater en elk jaar
sterven 2,2 miljoen mensen omdat ze vervuild water moeten drinken. Maar
zoals het een conferentie van dit formaat waardig is, werden vergaande
doelstelling en geuit. In navolging van de Duurzaamheidstop in Johannesburg
in 2002 roept het Wereld Water Forum alle landen op het aantal mensen dat
geen toegang heeft tot veilig drinkwater en elementair sanitair te
halveren, en wel voor 2015.
Is dit een realistisch doel of draait het forum de mensen een rad voor ogen
met dergelijke toekomstbeelden?

Dr Frans Huibers, onderzoeker bij de leerstoelgroep Irrigatie en
waterbouwkunde:

,,Het is een lofwaardig streven, maar het zijn loze opmerkingen. Als je dit
soort doelstellingen wilt halen, moeten er miljarden tegenaan. En de meeste
landen met ernstige watertekorten –dat zijn vooral ontwikkelingslanden -
hebben die miljarden niet.
Het geld zou van Westerse landen kunnen komen, maar de vraag is of dat
werkt. Stel dat een grote stad in een ontwikkelingsland tien miljoen extra
krijgt van Westerse donoren. Dan zegt de lokale overheid wellicht: vijf
miljoen daarvan besteden we aan andere urgente zaken. Terecht krijgen
opbouw van gezondheidszorg, infrastructuur en onderwijs ook een hoge
prioriteit.
Het kan zijn dat Westerse donoren na het Wereld Water Forum besluiten het
roer om te gooien en veel meer geld te besteden aan de oplossing van de
watercrisis. Dat is mooi, maar als het alleen maar geldverschuivingen zijn
van de ene naar de andere sector, komen we niet verder.
Halvering van het aantal mensen dat geen toegang heeft tot veilig
drinkwater en elementair sanitair? En dat in pakweg tien jaar? In de jaren
tachtig, die door sommigen ook wel de drinkwaterdecade werd genoemd, zijn
uitspraken in dezelfde sfeer gedaan. Maar er gaat geen rood lampje branden
als het niet gehaald wordt. Het zijn politieke uitspraken. Wat we nodig
hebben is een heel andere aanpak van het waterbeheer.
Op het Wereld Water Forum van drie jaar geleden en van dit jaar zijn veel
verwachtingen geschept van privatisering van drinkwaterbedrijven. Maar dat
is niet de oplossing. Er zijn best voorbeelden te noemen waar dit totaal is
mislukt. Privatisering begint al met een verhoging van de waterprijs, soms
zelfs een verdubbeling. Kijk naar de Boliviaanse stad Cochabamba: overname
van de watervoorziening door het Amerikaanse bedrijf Betchel leidde tot
massale en bloedige protesten onder de bevolking. Inmiddels heeft de
overheid de watervoorziening weer in handen.
De oplossing van de waterproblematiek zit hem meer in goed gebruik van
afvalwater. De groeiende afvalwaterstromen worden niet ten volle benut. Als
je het goed aanpakt, kun je aanzienlijke hoeveelheden afvalwater afkomstig
van de grote steden op een duurzame manier inzetten in de landbouw. En
daarmee spaar je schoon water om te gebruiken als drinkwater.
Op conferenties als het Wereld Water Forum zal men niet tot een andere
aanpak van het waterbeheer komen. Maar het is natuurlijk wel zinnig mensen
meer bewust te maken van de ernst van de waterproblematiek. En om
wetenschappelijke opties zoals efficiënter gebruik van afvalwater op de
politieke agenda te zetten. |
H.B.

Re:ageer