Wetenschap - 10 oktober 2002

Wat een leven: Voedingsonderzoek

Wat een leven: Voedingsonderzoek

'Gezocht: mannen'. Met deze prikkelende aankondiging probeerde Inge Verhoeven proefpersonen voor haar afstudeervak te vinden. Ze zocht voor haar voedingsonderzoek gezonde mannen tussen de 19 en 25 die niet rookten en drie keer een ochtend video wilden kijken. Verdere voorwaarden waren wel dat ze de dag ervoor niet mochten sporten en de avond ervoor, vanaf acht uur, niks meer mochten eten of drinken. Toch een aardig aantal eisen. Inge: "Ik onderzoek hoeveel energie wordt verbruikt voor het verteren van eten. Daarvoor moet je mensen 's ochtends nuchter en na zo min mogelijk inspanning kunnen meten. Daarna krijgen ze speciale shake en meet ik een paar uur hun energieverbruik op basis van de in- en uitgeademde lucht." Uiteindelijk zeiden acht man 'ja'. "Ik heb overal briefjes opgehangen en tegen heel veel mensen gezegd dat ik proefpersonen zocht. Pas na verhoging van de vergoeding van 10 naar 37,50 euro voor in totaal drie ochtenden had ik voldoende deelnemers. Met acht man kan ik deze pilot study net aan uitvoeren" vertelt ze in de wachtruimte van de fysiologische meetruimte op de begane grond in het Biotechnion. In een kamer verderop ligt een jongen op een ziekenhuisbed aan de meetapparatuur. Hij heeft een groot plastic masker met een slang eraan over zijn hoofd, met daaraan vast een stuk plastic van een ruim een vierkante meter groot. Dit is boven zijn hoofd om het kussen en aan de zijkanten van het bed ingestopt. In de spaarzaam verlichte ruimte staan verder een tweede bed, een bad en een bureau met een computer waarin Inge normaal zit te studeren als ze er iemand aan de meetapparatuur ligt. Een kleine tv met daaronder een videorecorder hangt aan het plafond. Voor de proefpersoon van vanochtend, een student Biologie, is het de eerste sessie. Hij ligt te kijken naar de film Lord of the Rings. Deze blijkt favoriet onder de deelnemers aan dit onderzoek. Inge: "Hij duurt lekker lang en dat is handig omdat de meting ook lang duurt. De filmcollectie van de leerstoelgroep is nogal verouderd maar gelukkig namen mensen ook zelf banden mee."

De proefpersonen komen drie weken achter elkaar een ochtend voor een meting van bijna vijf uur. "Ik haal ze dan 's ochtends om 7 uur op met de auto van de leerstoelgroep. Ik kan mensen namelijk niet de berg op laten fietsen naar het Biotechnion omdat ze dan teveel inspanning leveren om hun basaal metabolisme goed te kunnen meten. Rond een uur of tien krijgen ze even tien minuten pauze waarin ze naar de wc kunnen en rustig wat rond kunnen lopen en zich uitrekken. Tegen half ??n is de meting klaar. De meeste deelnemers hebben dan best honger." Inge brengt de proefpersoon tot slot weer naar huis. "Zonder rijbewijs was deze proef moeilijk te doen geweest. Voor het beste meetresultaat hadden deelnemers hier moeten slapen om ze meteen na het wakker worden onder de kap te leggen. Maar dat is natuurlijk niet te doen."

Weer buiten blijkt de ruimte waarin het onderzoek plaats vindt naast de fietsenstalling te liggen. Wie zou nou vermoeden dat daar bij het raam met die groezelige luxaflex iemand met een astronautenkap op zijn gezicht video ligt te kijken?

Later spreek ik met Bas Kempen en Clim Sor?e die de drie ochtenden er allebei al op hebben zitten. Bas vertelt dat het prima te doen was. "Toch is vier uur liggen best vermoeiend. En je krijgt last van je rug, wilt verliggen maar dat mag niet en jeuk op je gezicht maar kunt niet krabben." Hij had op zich geen problemen met niet eten na achten. "Alleen had ik de pech dat de avond voor de meting er in mijn huis twee keer een filmavond was, waarbij natuurlijk chips, chocola en knakworst enzo op tafel kwamen." De student Bodem, Water, Atmosfeer deed mee aan het onderzoek omdat hij Inge kende. "Voor een onbekende speelt de vergoeding voor meedoen aan het onderzoek meer mee", geeft Bas toe.

Clim was proefpersoon omdat hij zijn oud-huisgenote wel wilde helpen met haar afstudeervak. "Als ik voor een onderzoek mensen nodig zou hebben zou ik ook graag willen dat mensen meededen. Ik voelde me alleen wel een beetje Michael Jackson in zijn beademingskast." Over het stil moeten liggen vertelt hij: "Ik had niet verwacht dat het goed zou gaan, want ik ben eigenlijk een heel druk menneke." | Yvonne de Hilster, foto Guy Ackermans

Re:ageer