Wetenschap - 3 oktober 2002

Wageningse Bruce Lee wordt wereldkampioen Eskrima

Wageningse Bruce Lee wordt wereldkampioen Eskrima

Hij is een soort Ninja, en dan eentje met blond haar. En nog wereldkampioen ook. De Wageningse AIO ir. Jelmer van Zanden beoefent de Filipijnse vechtsport Eskrima, een exotische vechtkunst met stokken en messen.

Het was meppen ontwijken en ze zelf uitdelen, met de twee rotan stokken in zijn handen. Gehuld in een zwart pak en met op zijn hoofd een helm die een ijshockeykeeper niet zou misstaan, liet Van Zanden al zijn remmingen los in de finale van het wereldkampioenschap in London. De slagen gingen zo snel dat ze niet meer te tellen waren. Zijn Duitse tegenstander wist er geen raad mee. "De Duitser was angstig voor mijn stokken, om er pijn aan over te houden. Hij had ook extra beschermstukken in zijn kleding aangebracht", vertelt Van Zanden.

Na drie ronden besliste de jury: Jelmer van Zanden: de nieuwe wereldkampioen Eskrima, in de gewichtsklasse super middleweight op het onderdeel dubbelstok. Er zijn nog twee andere disciplines, namelijk Eskrima met ??n stok en een vrije demonstratie met stokken of andere wapens. Er waren 350 deelnemers op het wereldkampioenschap uit 25 landen waaronder Australi?, Mexico, De Filipijnen en de Verenigde Staten.

Van Zanden, 25 jaar en AIO bij de sectie Toxicologie, is een echte vechtsport-fanaat. Hij doet ook aan jeet kune do, de vechtsport die is ontworpen door Bruce Lee, en hij traint in principe elke dag . Twee weken geleden is hij begonnen met het geven van Eskrima-les aan Wageningse studenten en andere ge?nteresseerden.

Eskrima is vrij onbekend in Nederland, maar in de Verenigde Staten en de Filippijnen is het een populaire sport. Van Zanden: "We maken gebruik van rotan stokken van tachtig centimeter lang en soms messen. Het komt oorspronkelijk uit de Filippijnen. Daar is het een volkssport."

Eskrima is een paar honderd jaar oud, vertelt hij. "Het verhaal gaat dat de Spanjaarden, die in de koloniale tijd voor het eerst de Filippijnen aandeden, werden afgeslacht door de lokale bevolking, die Eskrima beoefende. De Spanjaarden hebben later, nadat ze voet aan wal hadden gezet, Eskrima uit voorzorg verboden."

Maar de Filipino's hebben hun vechtkunst nooit verleerd. In het geheim bleven ze het beoefenen, en in al die jaren hebben ze een scala aan trap- en stoottechnieken ontwikkeld, en werden ze experts in het gebruik van stokken en messen. Van Zanden vecht alleen met namaak-messen, van hout of kunststof. "Ik noem het ook een vechtkunst. We bootsen bijvoorbeeld dieren na in bepaalde technieken en we slaan niet naar onbeschermde lichaamsdelen. Het is een vrij veilige sport."

De trainer van Van Zanden, De Nederlander Frans Stroeven, heeft lesgegeven aan een legerelite-eenheid in Manilla. En in het Belgische Mechelen heeft hij politiemensen getraind. Die zijn er zo enthousiast over dat ze nu twee uur in de week Eskrima beoefenen. Ze merken dat ze met de Eskrima-technieken zich beter kunnen verweren tegen aanvallers met een mes of bijvoorbeeld een gebroken fles. Ze leren zich te verdedigen met of zonder wapenstok, de aanvallers in een klem te leggen en naar de grond te brengen om ze in de handboeien te slaan. Je kan het een vorm van straatvechten noemen, maar het gaat er rustiger aan toe tijdens de lessen van Van Zanden in het trainingscentrum Kenkom op de Nude, gevestigd in een voormalige sigarenfabriek. Hij wil er geen aggressievelingen bij hebben. "Diegenen die Eskrima willen uitproberen, moeten het om de sport doen." Tijdens de eerste lessen geeft hij aandacht aan het controleren van de houten stokken en aan boks- en trap-technieken. Inmiddels heeft Van Zanden zes leerlingen, waaronder twee jonge vrouwen. Na verloop van tijd hoopt hij ook wedstrijdtraining te geven. | H.B.

Re:ageer