Wetenschap - 10 januari 2002

Wageningers vinden cholesterolverlagende drop te riskant

Wageningers vinden cholesterolverlagende drop te riskant

Cholesterolverlagende drop, boterhamworst, yoghurt, kaas en koekjes. De levensmiddelenindustrie ziet die producten wel zitten. Maar zijn ze wel veilig? De Gezondheidsraad oordeelde van niet. De raad baseert zich op de commissie Veiligheidsbeoordeling Nieuwe Voedingsmiddelen, die december 2001 haar advies uitbracht. In de commissie zitten verschillende Wageningse kopstukken. Waaronder prof. Evert Schouten van de sectie Humane Voeding en Epidemiologie.

De werkzame stoffen in de cholesterolverlagende producten zijn fytosterolen. Nu vind je die alleen nog in de dure cholesterolverlagende margarines. Dat heeft zijn voordelen, meent Schouten. "Je krijgt de stoffen dus alleen binnen als je boterhammen besmeert. Dan kun je redelijk voorspellen hoeveel fytosterolen je maximaal binnenkrijgt. Maar als je diezelfde stoffen ook in drop gaat doen of in vleeswaren, wat dan? Kun je dan nog schatten hoeveel iemand in totaal binnen kan krijgen?" Daarom vond de commissie dat er geen breed assortiment aan voedingsmiddelen met fytosterolen op de Europese markt mocht komen.

Fytosterolen zijn vetachtige stoffen, die van nature in kleine hoeveelheden onder meer in plantaardige oli?n zitten. Ze lijken sprekend op cholesterol, en op die gelijkenis berust hun werking. Een deel van de cholesterol in het lichaam komt uit voeding. Als voedsel verteert, ontstaan er bolletjes van vetzuren, de micellen. Via die bolletjes komt de cholesterol het lichaam binnen. In de darm concurreren fytosterolen de cholesterol weg uit de vetbolletjes en voorkomen zo dat de cholesterol wordt opgenomen. Het positieve gevolg daarvan is dat de concentratie van de slechte cholesterol, het LDL, met ongeveer tien procent daalt.

Negatieve gevolgen van fytosterolen zijn tot dusver nooit bij gezonde mensen aangetoond. Wetenschappers vrezen echter dat mensen bij extreem gebruik van fytosterolen een vitaminetekort kunnen krijgen, of dat ze zich bij gevoelige groepen ophopen in het lichaam. Verder zouden kinderen erdoor in de problemen kunnen komen: zij hebben juist cholesterol nodig om hun hormoonaanmaak op gang te helpen.

Negatief oordeelde de commissie ook over nonisap. De noni is een bultige vrucht uit de Stille Zuidzee, die volgens fabrikanten reuma bestrijdt, de weerstand tegen ziekten verhoogt en ook nog eens goed is voor je huid. Omdat de vrucht waarschijnlijk actieve stoffen bevat die bij overdosering schadelijk zijn, vond de commissie dat de vrucht niet als sap op de markt mag komen. | W.K.

Re:ageer