Wetenschap - 19 maart 2009

WONDERBOOM WERKT TEGEN BLAUWALG

1
Blauwalgen kun je bestrijden met extract uit de zaden van de tropische ‘wonderboom’ Moringa oleifera. Dat hebben Eindhovense scholieren ontdekt. Het blauwalgenteam van Wageningen UR doet nu onderzoek naar deze nieuwe manier om de blauwalg het leven zuur te maken.
Ere wie ere toekomt. Het idee om de wonderboom in te zetten tegen blauwalgen komt van scholieren. Vier Eindhovense jongens en vijf meiden ontwikkelden het idee voor de First Lego League, een internationale techniekwedstrijd. De opdracht was een klimaatprobleem bij de kop te pakken. Daarbij viel het oog op de toenemende overlast door cyanobacteriën, ofwel blauwalgen. Via via stuitten de scholieren op het waterzuiverende effect van de zaden van de Moringa oleifera, en vroegen zich af of die zaden misschien ook effect hadden op de blauwalg, die in Nederland in de nazomer voor problemen zorgt in stilstaand, opgewarmd water.
Dr. Miquel Lurling van de leerstoelgroep Aquatische ecologie en waterkwaliteitsbeheer werd erbij gehaald om het idee te testen. En dat was nog nooit gebeurd, ontdekte Lurling toen hij de literatuur erop nasloeg. ‘Een antimicrobiële werking was wel bekend’, vertelt Lurling. ‘En in verschillende ontwikkelingslanden worden de zaadjes gebruikt als een natuurlijk vlokmiddel in de drinkwaterbereiding. Ze slaan deeltjes uit het water neer. Maar nooit is onderzocht of de zaadjes ook cyanobacteriën doden.’ En dat doen ze dus wel, ontdekte Lurling al vrij snel. ‘We hebben wat zaadjes geregeld en het effect getest op veelvoorkomende blauwalgen. Het werkt, dat staat vast.’
Maar hoe het precies werkt en wat de werkzame stof is, is nog onbekend. Dat wordt nu onderzocht. De Ethiopische masterstudent Getahun Tolla hoorde van het experiment en was volgens Lurling meteen enthousiast. Hij liet zaden, wortels en bladeren van de boom uit zijn land overkomen en ging aan de slag. Tolla test onder meer hoe lang het extract uit de zaden werkzaam is en probeert de werkzame stof te isoleren. Lurling denkt overigens niet dat hiermee hét wondermiddel tegen blauwalgen is ontdekt. ‘Je hebt er behoorlijk grote hoeveelheden van nodig. Maar op kleine schaal in de tropen zou het goed kunnen werken. De Moringa komt veel in de tropen voor en kan goed tegen droogte.’ Bovendien blijft het symptoombestrijding, vindt Lurling.
Het Wageningse onderzoek richt zich voornamelijk op bestrijding van de blauwalg aan de bron. Dat wil zeggen: defosfateren van het water. Zonder fosfaat kan de blauw¬alg niet groeien. De groep van Lurling gebruikt daarvoor de flock & lock-methode. Fosfaat neerslaan (flock) uit het water en de bodem afdekken (lock) met gemodificeerde klei zodat er geen fosfaat meer vrij komt. Met die methode worden volgens Lurling goede resultaten geboekt.

Re:acties 1

  • Rydilf Hoedik

    Fijn dat dit hier opstaat

    Reageer

Re:ageer