Wetenschap - 15 maart 2010

Volgooien met GFT graag

Tijdens het korte traject van een vierjarige promotieonderzoek is de kans klein dat er iets echt bijzonders wordt ontdekt, maar Kirsten Steinbusch deed haar onderzoek onder een gelukkig gesternte. De promovenda bij de sectie Milieutechnologie vond een nieuwe methode om organisch afval zoals GFT, om te zetten in energie.

8-Kirsten-Steinbusch-BdG_67.jpg
Vluchtige vetzuren, gevormd tijdens de microbiële afbraak van dit afval, vormen de basis. Deze stoffen stinken de keet uit - ze worden door Greenpeace als wapen ingezet om walvisvaarders af te schrikken - maar met de  hulp van micro-organismen en harde chemie wist Steinbusch de vetzuren efficiënt om te zetten in een lucratief goedje: biodiesel. Vrijdag 19 maart promoveert zij op haar proefschrift. 
Gistende brei
'Winning van energie uit GFT-afval is duurzaam, maar het moet wel energie-efficiënt zijn; er moet niet meer energie in worden gestoken dan eruit komt', aldus Steinbusch. 'Ik denk dat ik de methode gevonden heb om dit voor elkaar te krijgen.' Zij liet eerst micro-organismen het afval onder handen nemen. Die zetten grote moleculen, zoals suikers, eiwitten en vetten om in kleinere moleculen. Onder de juiste condities, zonder zuurstof, ontstaan zo uiteindelijk vooral vluchtige vetzuren, waterstof en koolzuur.
Steinbusch richtte zich in eerste instantie op de omzetting van de gevormde vluchtige vetzuren tot alcohol, maar dat schoot niet erg op: ze vond maar bitter weinig alcohol. 'Toen we, op initiatief van een student, nog eens in de gistende brei gingen meten, ontdekten we opeens relatief grote hoeveelheden van wat grotere vetzuren, zoals caproaat en caprylaat', vertelt de promovenda. 'Dit was een gouden vondst, want die stoffen kun je voor allerlei doeleinden gebruiken.' Ze kunnen als grondstof dienen voor verf en weekmakers, maar er is ook biobrandstof van te maken. Hiervoor met het mengsel worden verhit tot ruim 300 graden waarna de moleculen twee aan twee aan elkaar koppelen en biodiesel vormen.
Eureka-moment
Voor Steinbusch was dit een echt eureka-moment. 'Ik ging uit mijn dak. Hier doe je het uiteindelijk voor', vertelt ze enthousiast. 'Het was nog niet bekend dat een mix van talloze micro-organismen in een brei van rottend afval consequent zo'n eindproduct kon produceren.' Reden voor Milieutechnologie om de methode te patenteren. De voordelen van de methode boven alcoholproductie uit plantaardig materiaal zijn legio. Zo is de grondstof, GFT-afval, relatief goedkoop en ook de winning van het eindproduct is makkelijker en goedkoper dan bij bio-alcohol. Daarnaast maakt haar methode geen aanspraak op landbouwgrond. Hierdoor is er geen competitie met voedselproductie of oerbos. 

Re:ageer