Wetenschap - 15 mei 2008

Voedselcrisis

De mondiale voedselcrisis wordt onterecht toegeschreven aan de productie van bio-energie uit voedsel, stelde prof. Jan Douwe van der Ploeg, hoogleraar Transitiestudies aan Wageningen Universiteit, zaterdag 10 mei in NRC Handelsblad. De wereldvoedselvoorziening wordt volgens hem vooral verstoord door mondiale voedselimperia.

opinie_0_538.jpg
opinie_0_538.jpg

Foto: .

Van der Ploeg legt uit dat hooguit twee procent van het landbouwareaal wordt gebruikt voor biobrandstof. Hij schrijft dat de geslonken voedselvoorraden en de toegenomen speculatie een veel grotere rol spelen bij de recente stijging van de voedselprijzen in de wereld. Vertrouwen in de liberale wereldmarkt als regulerend mechanisme heeft hij niet, want terwijl de vraag toeneemt, worden kleinschalige boerenbedrijven in veel landen vervangen door grote ondernemingen die per hectare minder voedsel produceren. Van der Ploeg geeft een voorbeeld uit Mexico, waar de productiewaarde van de grond na schaalvergroting is gedaald van vierduizend naar vijfhonderd pesos.
De liberalisering van de voedselmarkt en de opkomst van mondiale voedselimperia die productie, verwerking, distributie en consumptie van voedsel reguleren, zijn daar volgens de hoogleraar debet aan. De toegevoegde waarde van deze voedselindustrie is de afgelopen jaren enorm gegroeid, maar de afstand tussen de prijs die consumenten betalen en die boeren ontvangen is ook enorm gegroeid. De landbouw is daardoor niet meer in de eerste plaats gericht op het voeden van de wereldbevolking – er zijn nog steeds 850 miljoen mensen met honger – maar op het voeden van de voedselimperia.
Wil de wereldvoedselvoorziening verbeteren, dan moeten regeringsleiders landbouw weer gaan beschouwen als ‘publiek domein’, de boerenlandbouw gaan stimuleren en internationale handelsstromen ordenen, stelt Van der Ploeg. Mensen die dat ‘verstoring van de markt’ noemen, dienen vooral de belangen van de voedselimperia, aldus de Wageningse socioloog.

Re:ageer