Wetenschap - 16 maart 2020

Vijftien miljoen voor integraal onderzoek naar effecten pesticiden

tekst:
Albert Sikkema
4

Voor het eerst gaan Europese onderzoekers de effecten van pesticiden op milieu, planten, dieren en mensen integraal onderzoeken. Projectcoördinator Violette Geissen van WUR legt uit wat het EU-project ter waarde van 15 miljoen euro inhoudt.

WUR leidt onderzoek naar het pesticidegebruik in tien Europese regio’s. ©Shutterstock.com

Tot dusverre onderzoeken eco-toxicologen de effecten van pesticiden op het bodemleven, beoordelen milieukundigen de effecten ervan op plant en dier en gaan medische wetenschappers en toxicologen de effecten van bestrijdingsmiddelen op onze gezondheid na. Meestal gaat het om laboratoriumstudies of epidemiologisch onderzoek. De uitkomsten voeden een model dat de gezondheidsrisico’s berekent. Die modellen zijn onderhand zo’n dertig jaar oud, zegt Violette Geissen, hoogleraar bij Bodemfysica en Landbeheer.

Geissen wil met een nieuwe methode de daadwerkelijke gezondheidsrisico’s van pesticiden bij mens, dier, plant en bodemleven vaststellen. Daartoe heeft zij een multidisciplinair team van 28 instellingen uit tien EU-landen bij elkaar gebracht. Die gaan de komende vijf jaar het project ‘Sustainable Plant Protection Transition – A global health approach’ (Sprint) uitvoeren. Het onderzoek is net goedgekeurd en start in september dit jaar.

Gezondheid
Sprint kiest voor een global health-benadering door het reële pesticidegebruik in tien Europese regio’s te meten en de effecten daarvan op de gezondheid van ecosystemen, voedselproducten en mensen. Met behulp van (eco)toxicologische tests hopen de onderzoekers de effecten van cocktails van pesticiden in beeld te krijgen.

In Europa komen zo’n tweeduizend verschillende pesticiden voor. Geissen: ‘Wij willen de effecten gaan meten van pesticidecocktails zoals die daadwerkelijk voorkomen in de voedselketen. Zo willen we een goed beeld krijgen van residuen van pesticiden in de eco- en voedselsystemen in Europa.’

Holistische aanpak
In Nederland gaat de groep van Geissen onderzoek doen bij tien reguliere en tien biologische boeren. Daarbij gaat het om aardappeltelers en melkveehouders, hoofdzakelijk in de provincie Groningen. De bodemkundige groep van Geissen werkt daarbij samen met bijen- en dieronderzoekers van WUR en met Wageningen Food Safety Research. Het humane gezondheidsonderzoek in dit project wordt gecoördineerd door de Radboud Universiteit in Nijmegen.

Het EU-project hoopt een bijdrage te leveren aan nieuwe richtlijnen van de EFSA, de Europese autoriteit voor voedselveiligheid. Geissen: ‘Misschien leidt onze holistische aanpak ertoe dat EFSA de veiligheidsvoorschriften kan verbeteren.’       

Re:acties 4

  • Jan Smith, Projectgroep Oppervlaktewaterkwaliteit Oostland

    Beste mevrouw Geissen, wat een goed initiatief om nu eens eindelijk met de kennis van nu vanuit een holistische blik naar dit veelomvattende probleem te kijken. Ik ben zeer benieuwd naar de uitkomsten van dit belangrijke onderzoek. Ik vraag in dit kader toch speciale aandacht voor de sector glastuinbouw, met name in het grootste glastuinbouwgebied van West-Europa: het West- en Oostland in de provincie Zuid-Holland. De waterschappen die verantwoordelijk zijn voor de kwaliteit van het oppervlaktewater zitten regelmatig met de handen in het haar omdat er steeds weer opnieuw een aantal telers is dat werkt met soms jarenlang verboden middelen. Dat komt tot uitdrukking in het aquatisch milieu, in de perceelsloten, waarin met name veel schade wordt berokkend aan de macro-invertebraten die aan het begin van de voedselketen staan van vissen, kikkers en salamanders.
    Ik zou ervoor willen pleiten het onderzoek ook tot deze sector uit te breiden. Het lozen van pesticiden op het oppervlaktewater is op basis van de Natuurwetgeving verboden en de enkele onverlaten die menen hieraan geen gehoor zijn niet alleen verantwoordelijk voor schade aan het aquatisch milieu maar ook aan het imago van een belangrijke economische sector.
    Ik hoor graag uw reactie.
    Met vriendelijke groet,

    Reageer
  • Roelf de Boer

    Ook de agrarische sectoren in de Betuwe wachten op resultaten.
    Wellicht kan de Betuwe als proefgebied fungeren.
    Fruitteelt, Boomteelt, opengronds-tuinbouw en akkerbouw. Alles aanwezig en een actieve Agr. Natuurvereniging.

    Reageer
  • Rob Meijer

    Dit onderzoek komt niets te vroeg. Succes en ik ben benieuwd naar het verloop en de voortgang

    Reageer
  • Siemen de Jong

    Goede definitie van wat een biologische boer is en hoelang al biologisch lijkt me noodzakelijk.

    Reageer

resource_wageningenur_nl_forum_reactions_wrapper for object 42 of type wm_language nl_gx_webmanager_cms_core_implementation_languageimpl 1

  • Joe Hand


Re:ageer