Wetenschap - 24 augustus 2016

'Verhuizen olifanten goede oplossing'

tekst:
Roelof Kleis
1

In Malawi worden olifanten massaal verplaatst van overvolle parken naar leeggestroopte reservaten. Een goede zaak, vindt hoogleraar Resource Ecology Herbert Prins.

Foto: Herbert Prins

De olifanten worden ‘gedart’ -met verdovende pijlen beschoten- vanuit helicopters en per vrachtwagen vervoerd. Is dat de beste methode?

‘Het voordeel van jagen uit een helicopter is dat er een heel korte interactietijd is met de dieren. De optimale interactietijd hangt samen met de buitentemperatuur. Hoe hoger de temperatuur, hoe korter het opjagen mag duren. Als dat te lang duurt, raken de dieren oververhit. Daar zijn strikte normen voor. Oververhitting is ongezond en leidt tot hittestress. Het alternatief is opjagen vanaf de grond te voet, maar dat leidt tot veel meer stress. Daar is uitvoerig onderzoek naar gedaan.’

Kan een olifant overleven in een compleet nieuwe omgeving? 

‘Natuurlijk is het verplaatsen van hele families niet ideaal. Maar de afweging is in dit geval
eenvoudig: je gaat dood van de honger of je krijgt een ander huis. Kennis van het nieuwe gebied ontbreekt en dat is inderdaad een probleem. Daarom is het juist zo belangrijk dat je hele families overplaatst en niet alleen maar jonge dieren. Het idee is de sociale organisatie van de groep zo weinig mogelijk te verstoren. Zorg dus dat er een oma bij zit, een ouder dier, want die kan op basis van haar ervaring het nieuwe terrein beter ‘lezen’.’

Is er een alternatief voor verplaatsing? 

‘Het alternatief voor verplaatsen is afschieten. Er is mij onlangs advies gevraagd voor het
afschieten van 2000 olifanten vanwege de huidige droogte. Ik heb gezegd: niet doen. Die droogte als gevolg van El Nino was te voorzien. Daar hadden ze van tevoren hun beheer op aan kunnen passen. Als organisatie kom je er niet mee weg dat je 2000 olifanten afschiet. Er is een enorme olifantencrisis in West - en Centraal Afrika. In landen als Kameroen is bijna geen olifant meer over.’

Lost dit verplaatsen structureel een probleem op? In parken met goed beheer blijft de populatie immers groeien?

‘In het Kruger Park groeit de populatie olifanten 8% per jaar. Waar dat gaat eindigen weten we niet. Op school leer je dat er een dichtheidsafhankelijke relatie is tussen de beschikbare ruimte en het aantal dieren. Voor olifanten werkt dat niet zo; er is geen evenwichtstoestand waar het naartoe gaat. De vraag is bovendien: hoeveel olifanten is teveel? ‘Teveel’ is een perceptie; het is teveel als je dat zelf vindt. De natuur heeft geen normen.’

Re:acties 1

  • Pière

    Het is voor mij een volkomen raadsel dat iemand als Herbert Prins van mening kan zijn dat olifanten vanuit een kennelijk veilig reservaat worden overgeplaatst naar een gevaarlijk, leeg gestroopt reservaat.
    De stropers wrijven zich nu al in de handen dat hun handelswaar weer wordt aangevuld en zij rustig door kunnen gaan met hun verwerpelijke praktijken.

    Reageer

Re:ageer