Wetenschap - 21 augustus 2017

Varkensvoer uit reststromen spaart land en geld in Brazilië

tekst:
Albert Sikkema

De Braziliaanse boeren voeren hun varkens nu soja en mais, maar kunnen beter ook bijproducten uit de voedings- en biodieselindustrie gebruiken. Met name de macaúba is een duurzaam alternatief, zegt promovendus Beshir Ali. De boeren kunnen land en geld besparen.

© De macauba oliepalm, foto Wikimedia

Brazilië is een van de grootste producenten van vlees en veevoer ter wereld. De varkensboeren voeren vooral  mais en soja, omdat dit volop wordt verbouwd in eigen land, maar de veevoerprijzen zijn de afgelopen jaren sterk gestegen. Bovendien zorgt de veevoerproductie voor milieuproblemen als ontbossing en de emissie van broeikasgassen. Daarom inventariseerde Ali, die promoveert bij de leerstoelgroep Bedrijfseconomie, alternatieve eiwitbronnen voor het varkensvoer.

Milieuvriendelijker
Ali beoordeelde het gebruik van bijproducten als tarwemeel, citrus pulp en melasse van suikerriet, maar keek ook naar uitgeperste pitten van de macaúba. Uit de olie van deze palmboom wordt biodiesel gemaakt, de resterende koek kan verwerkt worden in veevoer. De palmboom, die op grasland en marginaal land groeit, levert 5 ton olie per hectare. Omdat de productie goed is te combineren met veeteelt, is dit veevoer milieuvriendelijker dan de gangbare veevoeders, stelt Ali. Veevoer met 20 procent macaúba of een mix van 35 procent bijproducten uit de voedingsindustrie en macaúba vergt tien procent minder land dan voer van alleen soja of mais. ‘Hiermee kan dat akkerland worden gebruikt voor voedselgewassen of kan verdere ontbossing worden voorkomen.’

Kosten
Ali schatte ook de kosten van de bijproducten in het voer. Het macaúba veevoer wordt nog niet op commerciële schaal gemaakt in Brazilië. Hij schat dat dit veevoer 14 procent goedkoper is dan veevoer van soja en mais. Veevoer met bijproducten uit de suiker- en citrusproductie kost 5 procent minder dan het gangbare voer, schrijft hij in het komende nummer van het Journal of Cleaner Production. Zijn advies is dus: laten we dit doen.

Een groot deel van de varkensvleesketen in Brazilië is in handel van enkele grote bedrijven. Ali hoop dat die het voortouw nemen bij de invoering. ‘We hebben deze bedrijven benaderd, deel laten nemen aan onze stakeholder-bijeenkomsten en hen onze resultaten voorgelegd.’ Bovendien kan de Braziliaanse onderzoekpartner, de Federal University de Vicosa, de resultaten verspreiden.

Integratie
Maar toepassing ervan vergt wel een cultuuromslag, vervolgt Ali. ‘De Braziliaanse varkensvoersector is compleet georiënteerd op soja en mais. De varkens-, suiker-, citrus- en macaúba-sector zijn gescheiden werelden. Als gevolg zitten er nu geen bijproducten in varkensvoer. Deze sectoren moeten dus geïntegreerd worden.’

Het onderzoek van Beshir Ali is gefinancierd door NWO-Wotro.     


Re:ageer