Wetenschap - 11 januari 2001

Uitwisseling tussen atmosfeer en land beter te meten

Uitwisseling tussen atmosfeer en land beter te meten

De uitwisseling van warmte en waterdamp tussen het landoppervlak en de atmosfeer kan accurater dan voorheen worden gemeten met scintillometers. Dit geldt in de toekomst wellicht ook voor de emissie van broeikasgassen. Dit blijkt uit het promotieonderzoek van Alan Green.

De Nieuw-Zeelander bouwde zelf diverse scintillometers, die gebruik maken van een bundel infrarood licht of microgolven. Hij testte ze in Japan, Frankrijk, Australi?, Nieuw Zeeland en Nederland. Green: "We kunnen de uitwisselingsprocessen tussen de atmosfeer en het landoppervlak nu niet alleen beter meten dan voorheen, maar ook de metingen verrichten op de vereiste schalen van kilometers. Modellen voor weer en klimaat kunnen hierdoor beter worden gevalideerd. Ook kunnen hiermee de schattingen uit satellietbeelden voor de verdamping van waterdamp aan het aardoppervlak worden verbeterd."

De scintillometer is al meer dan twintig jaar geleden door Amerikaanse meteorologen ontworpen. Hij bestaat uit een deel dat horizontaal een lichtbundel uitzendt over het aardoppervlak, en een sensor die de lichtbundel weer opvangt. De sensor meet de wisselingen in sterkte van de lichtbundel als gevolg van de stroming van warmte, waterdamp en andere gassen van en naar het aardoppervlak. Doordat de zender en ontvanger op meer dan een kilometer afstand kunnen worden geplaatst, kan een gemiddelde waarde voor de uitwisselingsprocessen over een relatief groot gebied worden bepaald. Meer gangbare instrumenten meten slechts op ??n punt. Extrapolatie naar een groter gebied leidt hierbij vaak tot fouten.

Een praktische toepassing van de scintillometer is bijvoorbeeld het meten van de verdamping boven akkers, om zo de irrigatie daarop af te stemmen. | H.B.

Green hoopt 24 januari te promoveren bij prof. dr. Bert Holtslag van de leerstoelgroep Meteorologie en luchtkwaliteit.

Re:ageer