Wetenschap - 1 januari 1970

Tomatenschimmel blijft belagers voor

Tomatenschimmel blijft belagers voor

Tomatenschimmel blijft belagers voor


De tomatenschimmel Cladosporium fulvum kan het afweermechanisme van de
plant een stap voor blijven door eiwitten die de plant herkent te
veranderen, te verstoppen of te laten verdwijnen. Dr Nienke Westerink
toonde dit in haar promotieonderzoek aan voor twee eiwitten die door de
schimmel worden uitgescheiden. Eén van deze avirulentie-eiwitten was nog
niet eerder gekarakteriseerd.

De plant herkent ziekteverwekkers met haar resistentiegenen. Als ze
indringers ontdekt kan het afweermechanisme aan de slag om de boosdoeners
uit de weg te ruimen. De schimmel doet er echter alles aan om dat te
ontlopen. Westerink ontdekte dat één schimmeleiwit, AVR4, bindt aan het
chitine in de celwand van de schimmel. De enzymen die jacht maken op de
schimmel kunnen zo niet meer bij dit eiwit. Gebleken is dat de schimmel na
ontmaskering door planten met het Cf-4 resistentiegen aan de opruimploegen
ontsnapt door zich te muteren. Omdat het gemuteerde schimmeleiwit nog
steeds in staat is chitine te binden, wordt de celwand van de schimmel nog
steeds tegen deze belagers beschermd.
Westerink deed ook onderzoek bij planten met het Hcr9-4E resistentiegen.
Deze plant herkent het schimmeleiwit AVR4E, dat in dit promotieonderzoek
voor het eerst werd geïsoleerd en beschreven. De truc van de schimmel
bestaat in dit geval uit het veranderen of laten verdwijnen van het eiwit
waar het afweermechanisme op jaagt. Westerink: ,, In de afwezigheid van een
functioneel AVR4 en AVR4E vinden wij dat de schimmel nog steeds
tomatenplanten kan aantasten. Het zou kunnen dat andere eiwitten dezelfde
functie hebben. Voor AVR4 is nu aangetoond dat deze een rol heeft in de
virulentie van de schimmel. Het is belangrijk om meer inzicht te krijgen in
hoe ziekteverwekkers zich aanpassen aan de afweermechanismen van de plant.
Mogelijk dat met het identificeren van essentiële virulentiefactoren
planten in de toekomst duurzaam resistent gemaakt kunnen worden.’’ | Y.d.H.

Westerink promoveerde op 5 maart bij prof. Pierre de Wit, hoogleraar
fytopathologie.

Re:ageer