Wetenschap - 1 januari 1970

Toestand muizen in vervuilde Biesbosch 'zorgwekkend'

Toestand muizen in vervuilde Biesbosch 'zorgwekkend'


De bosspitsmuizen en woelmuizen in de polders de Dood, de Noorderplaat en
de Turfzakken in de Biesbosch hebben waarschijnlijk last van
groeivertraging en verminderde reproductie als gevolg van vervuiling met
pcb's en pak's. Dr Bart Bosveld en ing Paul de Bie van Alterra en dr Timo
Hamers van de leerstoelgroep Toxicologie constateerden bij de muizen een
hoge activiteit van een enzym dat geldt als een early warning voor
schadelijke effecten.
De muizen in de regelmatig met rivierwater overstroomde uiterwaarden hebben
hoge waarden aan pak's, pcb's en zware metalen in hun lichaam. De
concentraties zijn bij de wormetende bosspitsmuis hoger dan in de
plantetende woelmuis, omdat de bosspitsmuis hoger in de voedselketen staat,
waardoor er zich meer vervuiling ophoopt.
Bij zowel de woelmuis als de bosspitsmuis is sprake van een hogere
activiteit van het EROD-enzym, dat wordt geactiveerd door de inwerking van
pcb's en pak's op een receptor in de muizen. Uit laboratoriumproeven blijkt
dat na blootstelling aan pcb's een hogere EROD-activiteit veelal gepaard
gaat met lichamelijke effecten als groeivertraging en verminderde
reproductie. De effecten van de hoge concentraties zware metalen zijn
volgens Bosveld minder duidelijk.
Bosveld noemt de resultaten van het onderzoek 'zorgwekkend'. De vervuiling
zal langdurig effect hebben. De pcb's in de muizen zijn slecht afbreekbaar,
waardoor een ophoping van deze stoffen in het lichaam plaatsvindt. Pak's
zijn weliswaar beter afbreekbaar, en hopen daardoor niet op in het lichaam.
De concentraties die de onderzoekers in de bodem vonden waren echter zo
hoog dat ook de pak's bijdragen aan het totale effect. |
M.W.

Re:ageer