Wetenschap - 22 februari 2019

Thesis-prijs voor studie klikchemie

tekst:
Roelof Kleis

De Indiër Digvijay Gahtory heeft de prijs voor het beste Wageningse chemische proefschrift van het afgelopen jaar gewonnen. Hij kreeg de prijs voor zijn werk aan zogeheten klikchemie.

© Digvijay Gahtory en 'runner up' Jan Bart ten Hove. Sven Menschel

Does it click? Is de speelse titel van zijn meer dan 500 pagina’s (waarvan driekwart bijlages) tellende proefschrift. Een werkstuk dat volgens jurylid hoogleraar Biochemie Dolf Weijers niet alleen opvallend is door zijn omvang, maar vooral ook door de kwaliteit. Gahtory, een pupil van hoogleraar Organische Chemie Han Zuilhof en co-promotor Maarten Smulders, promoveerde er in mei cum laude mee.

Legoblokjes
Klikchemie slaat op het hechtproces waarmee moleculen aan elkaar worden geklikt. Ongeveer zoals legoblokjes, legt promotor Zuilhof uit. ‘Reacties bij kamertemperatuur, liefst in waterige oplosmiddelen, waarbij er geen bijproducten ontstaan en geen afval is. Het doel is om bijvoorbeeld antilichamen makkelijker op diagnostische oppervlakken vast te zetten, of moleculaire onderdelen voor nieuwe materialen sneller en schoner aan elkaar vast te binden.’

Nog geen anderhalf jaar later had hij genoeg data bij elkaar voor een proefschrift
Han Zuilhof

Zuilhof is vol lof over Gahtory. ‘Dit maak je als promotor maar een paar keer in je carriere mee’, zegt hij. Daarmee doelt hij niet alleen op de kwaliteit van het werk, maar ook de manier waarop het is ontstaan. ‘Gahtory liep na anderhalf jaar in zijn promotietraject vast. ‘Het onderzoek liep niet en toen vertrok zijn begeleider ook nog. Op dat moment stond hij echt helemaal op nul.’

gahtory.jpg

‘Ik herinner me nog dat hij toen mijn kamer binnenkwam met: This is deep shit, but I gotta make it happen and I need your help!’ Nog geen anderhalf jaar later had hij genoeg data bij elkaar voor een proefschrift. En toen had hij nog een jaar over!’ Gahtory gebruikte dat jaar om een nieuwe chemische klikreactie te ontwikkelen, wat volgens Zuilhof een buitengewone prestatie is in de huidige chemie.

FFund
Gahtory (28) is geboren in een klein dorp in de noordelijke deelstaat Uttarakhand. Na zijn universitaire studie in India kwam hij in 2014 naar Wageningen. Gahtory werkt tegenwoordig bij het in Amsterdam gevestigde FFund, een consultancybedrijf dat bemiddelt tussen bedrijven en academische instellingen bij het aanvragen van subsidies. Het is de derde keer dat de thesis award van de WUR Chemical Sciences is toegekend.

Een speciale vermelding als ‘runner up’ ging naar Jan Bart ten Hove, die onderzoek deed naar het ontstaan van zelforganisatie vanuit nanodeeltjes. Hij promoveerde bij hoogleraar BioNanoTechnologie Aldrik Velders.


Re:ageer