Wetenschap - 4 juni 2009

TARBOT GROEIT STUK BETER IN VERS WATER

Jonge tarbotten groeien een stuk sneller als er meer water door de kweekbassins stroomt. De groeisnelheid van de vis kan op deze manier tot dertig procent worden opgevoerd. Het achterliggende mechanisme is nog grotendeels onbegrepen.

Het lijkt zo op het eerste gezicht het ei van Columbus. Gewoon het water wat vaker verversen en het is kassa voor de tarbotkweker. Maar zo eenvoudig is het nou ook weer niet, legt onderzoeker Edward Schram van Wageningen Imares uit. ‘Dertig procent is inderdaad heel wat. Maar wel met de kanttekening dat het hier om jonge vissen gaat. Of dit ook van toepassing is op grotere vissen is nog maar de vraag. Bovendien moet je ook kijken naar de kosten van dat extra rondpompen van het water dat je gebruikt. De energie die dat kost moet ook betaald worden.’
Snellere groei betekent dus niet automatisch ook veel meer winst. Maar het principe werkt. Het onderzoek toont dat onomstotelijk aan. Jonge tarbotten groeien sneller als het water vaker wordt ververst dan tot nu toe gangbaar is in de kwekerij. En dat verband is rechtlijnig. Hoe sneller het water wordt ververst, hoe harder de vis groeit. De toename van de groeisnelheid stokt pas bij een vijf keer hogere verversingssnelheid.
Waarom de vis beter groeit in verser water is niet helemaal duidelijk. Het heeft in elk geval niks van doen met de beschikbare zuurstof. Dat was er volgens Schram in alle gevallen genoeg. De oorzaak wordt voorlopig gezocht bij de hoeveelheid kooldioxide in het water. Hoe sneller het water wordt ververst, hoe lager het gemeten gehalte aan CO2 is. Het kooldioxide wordt verdund. ‘Het CO2-gehalte is de beste verklaring die we hebben kunnen vinden’, bevestigt Schram. Maar afdoende is die verklaring volgens hem niet. Ook andere verklaringen zijn denkbaar. Zo is de waterkwaliteit in de kweekbak waarschijnlijk niet overal hetzelfde. ‘Tarbotten liggen een groot deel van de dag stil op de bodem. Dan liggen ze dakpansgewijs boven op elkaar. De waterkwaliteit tussen die vissen is waarschijnlijk niet dezelfde als die we meten in de waterkolom daarboven. Dat is een interessant aspect waar ik nog wel eens naar zou willen kijken.’
Nederland kent volgens Schram maar twee tarbotkwekers. Maar elders in Europa wordt de vis volop gekweekt. Een Franse kweker past de kennis van Schram sinds een paar maanden toe. ‘Ze zijn daar van één naar twee keer verversen per uur gegaan. Dat levert al winst op. Maar het is nog te vroeg voor harde conclusies.’

Re:ageer