Wetenschap - 14 november 2002

Systematische fouten bij mestlabs hebben grote gevolgen voor boeren

Systematische fouten bij mestlabs hebben grote gevolgen voor boeren

De analyseresultaten van mestmonsters door erkende MINAS-laboratoria lopen sterk uiteen. Ook rapporteren sommige labs systematisch te hoge of te lage resultaten. Zulke afwijkingen kunnen grote financi?le gevolgen hebben voor veehouders, blijkt uit onderzoek van het Praktijkonderzoek Veehouderij (PV).

Nederlandse veehouders moeten aan de hand van het mineralenaangiftesysteem MINAS vastleggen hoeveel stikstof en fosfaat op hun bedrijf wordt aan- en afgevoerd. Met name voor varkenshouders is de hoeveelheid mineralen in de afgevoerde mest een belangrijke post op deze balans. Van elke afgevoerde vracht mest wordt een monster genomen, dat geanalyseerd moet worden door een geaccrediteerd laboratorium. In opdracht van de Productschappen Vee, Vlees en Eieren (PVE) en het ministerie van LNV onderzocht het PV de betrouwbaarheid van deze laboratoria. Hiertoe werden gelijkwaardige monsters van varkensdrijfmest naar negen erkende laboratoria gestuurd met het verzoek een MINAS-analyse uit te voeren op stikstof, fosfaat, droge stof en organische stof.

Uit de analyseresultaten blijkt dat voor fosfaat bij ongeveer 14% van de monsters afwijkingen gevonden van meer dan vijf procent. Voor stikstof is dat zelfs voor bijna 20% van de monsters het geval. Tevens bleken een aantal laboratoria een systematische afwijking naar boven of beneden te hebben. Het PV berekende de gevolgen van de systematische afwijkingen door voor twee fictieve varkensbedrijven. Daaruit blijkt dat een bedrijf met gemiddeld 2000 vleesvarkens die zijn mest laat analyseren bij het ene laboratorium jaarlijks een mineralenheffing van bijna 5000 euro moet betalen, terwijl er na analyses bij een ander lab jaarlijks juist een positief saldo wordt opgebouwd.

"Op basis van onze resultaten zou je varkenshouders eigenlijk moeten aanraden hun aanvoer van mineralen bij een ander laboratorium te laten analyseren dan de afvoer. Als je het slim aanpakt kun je dankzij de systematische afwijkingen in de analyseresultaten een mineralenheffing ontlopen", zegt ir. Maikel Timmerman van het PV. Dit is nu nog niet echt mogelijk, want de laboratoria worden in het rapport niet bij name worden genoemd. Het maakt echter wel duidelijk dat een van de steunpilaren van het Nederlandse mineralenbeleid minder solide is dan vaak wordt verondersteld. Timmerman: "Op zich weet iedereen dat er een zekere speling zit in analyseresultaten . Beleidsmakers gaan er meestal stilzwijgend van uit dat zoiets zich wel uitmiddelt. Ons onderzoek toont aan dat zoiets niet altijd opgaat en dat kleine systematische afwijkingen kunnen leiden tot forse heffingen". | G.v.M.

Re:ageer