Student - 6 oktober 2015

Studenten: ‘Verruim het Honours Programma’

tekst:
Linda van der Nat
7

Een groepje studenten heeft de Raad van Bestuur een open brief gestuurd over het Wageningse onderwijsprogramma voor excellente studenten. Volgens de drie studenten is het zonde dat alleen een select clubje het Honours Programme kan volgen, terwijl veel meer studenten extra uitdaging willen en aankunnen.

Robin van der Bles en Jelske de Kraker, beiden oud-studentenraadslid, en Carina Nieuwenweg, studente Moleculaire Levenswetenschappen én Resource-blogger, constateren dat het Honours Programme zo populair is dat het aanbod nooit heeft voldaan aan de grote vraag. ‘Voor elke student die mag deelnemen aan het programma worden er ten minste twee teleurgesteld’, zo schrijven zij. ‘Past het niet bij een wetenschappelijke omgeving om iedereen een mogelijkheid te geven om te werken aan zijn/haar excellentie?’

Wageningen wil het geld dat vrijkomt door het afschaffen van de basisbeurs gebruiken om het Honours Programme te financieren. Robin, Jelske en Carina zijn van mening dat alle studenten van dit geld moeten kunnen profiteren. Daarom stellen zij voor een ‘Open Honours Programma’ in te richten, een vraaggericht programma met een flexibeler deelname zodat ‘iedereen die het wil en kan een kans krijgt om te werken aan zijn of haar excellentie’. De studenten noemen het een ‘programma waar je prestaties je excellent maken en niet je deelname’.

De studentenraad vindt het initiatief van de drie studenten een goede manier om de discussie over het excellentieprogramma op gang te brengen, zegt raadslid Bram Kerssemakers van VeSte. ‘Wij begrijpen hun standpunt dat onderwijs voor iedereen uitdagend moet zijn en dat alle studenten profijt moeten hebben van het geld dat bij het afschaffen van de basisbeurs vrijkomt. We weten niet of het Open Honours Programma daarvoor de juiste manier is, maar we zien het als taak van de studentenraad om initiatieven van studenten serieus te nemen. Die discussie over wat we als universiteit verstaan onder excellentie, is wat ons betreft zeer gewenst.’

Onderwijsdirecteur Tiny van Boekel heeft de brief van de studenten nog niet gezien en geeft nog geen reactie.

Meer over het Honours Programma:

Re:acties 7

  • Carina

    Om nog even te reageren op Gert en Guus, wat betreft selectie:

    Verschillende experts op het gebied van selectie en excellentie zeggen het tegenovergestelde. Een selectie trekt CV-pimpers aan omdat het status heeft. Die doen selectie onder het mom van 'kan het altijd proberen'. Die haal je er helaas niet uit met de huidige selectie. (Dit geldt trouwens niet alleen voor selecties voor Honours Programma's.) Is je Honours Programma er daarnaast op gericht om na de selectie niemand af te laten vallen (zoals in Wageningen) dan zit je er helemaal mee: zij brengen het niveau en motivatie omlaag. Heb je daarentegen een pittig en uitdagend programma waar iedereen aan mee kan doen, dan zullen vooral de studenten die dit ook echt daadwerkelijk willen, hieraan deelnemen. De paar CV-pimpers die het dan toch proberen zullen door het moeilijke niveau al snel afhaken.

    Voorwaarde hierbij is wel dat het open programma van behoorlijk niveau is en dat je dat ook behoudt. En daarvoor hebben we een aantal ideeën om dit te realiseren. Want hoewel dat uitdagend is, is het zeker niet onmogelijk! Mocht je meer willen weten of zelf ideeën hebben, stuur me dan een mailtje. (carina.nieuwenweg@wur.nl)

    Reageer
  • Henk

    Wauw hoe hardnekkig moet het idee van 'excellentie' van het Bestuur zijn? Hij wil het geld van de afschaffing van de basisbeurs gebruiken om een kleine club dure colleges te geven en schaart dit dan onder onderwijsverbetering.
    In het avondcollege artikel zegt Arthur Mol dat er 'geen geld meer komt uit Den Haag' voor onderwijsverbetering, maar er komt juist wel geld door afschaffing basisbeurs. Maar dat noemt hij natuurlijk niet omdat dat voor kleine 'excellente' club is. Onze nieuwe rector jokt zelfs voor 'excellentie'!

    Reageer
  • slimmestudent

    Dit kan een prima stap zijn richting flexibeler onderwijs.

    In de ideale wereld lopen er enkel gemotiveerde en slimme studenten rond op de Wageningse universiteit. Maar er is gekozen voor kwantiteit boven kwaliteit. De waarheid is dat er gewoon veel niveau verschil is.

    Lijkt me mooie kans voor Wageningen om iets te doen aan kwaliteit van onderwijs voor de slimmere student. Daar lopen er genoeg van rond.

    Reageer
  • Gert

    Vroeger had Wageningen geen honoursprogramma. "Al het onderwijs en iedere student was immers excellent..." Het onderwijs was toen natuurlijk ook kleinschaliger dan nu het geval is. Niet actief mee doen of afwezig zijn tijdens een college viel toen veel meer op. Nu het onderwijs massaler is geworden zie je een steeds groter onderscheid tussen gemotiveerde en minder gemotiveerde studenten en wordt er denk ik terecht door de gemotiveerde studenten om meer uitdaging gevraagd. Het ingevoerde honoursprogramma is echter duur en voorziet blijkbaar niet in voldoende plek voor alle gemotiveerde studenten. Kun je in plaats van nu weer een nieuw soort excellentie traject te formuleren niet beter zorgen dat er meer gemotiveerde studenten rondlopen in Wageningen? I.e. gewoon selectie invoeren... Daarmee lossen we meteen een hoop andere problemen op bij Wageningen UR (zie artikel avondtentamens...)

    Andere optie is inzetten op meer flexibilisering binnen het onderwijs maar zo ver zijn we nog niet.

    Daarnaast was ik toch wel benieuwd waarom twee oud studentraadsleden dit precies na hun raadsjaar aankaarten. Was vorig jaar hier niet het ideale moment voor geweest?

    Reageer
    • Robin van der Bles

      Beste Gert,
      Bedankt voor de reactie. Ik ben het volledig met je eens dat massaler onderwijs in veel gevallen niet ten goede komt aan de kwaliteit van het onderwijs. Ik begrijp echter niet waar die kwaliteit-selectie drang op het WO vandaan komt – jij haalt het ook aan.
      Door als uni te selecteren op basis van rendementsindicatoren van een student kan talent overbodig buiten de boot vallen. Ik geloof dat met minder commerciële en meer realistische voorlichting (denk aan intensieve Matchingdagen, strenge informerende toelatingstoets) een student veel meer zelf een weloverwogen keuze kan en zal maken of hij/zij gemotiveerd en getalenteerd genoeg is: studeren doe je namelijk uiteindelijk voornamelijk voor jezelf. Om soortgelijke redenen ben ik kritisch op de arbitraire en kunstmatige selectie met als doel om de kwaliteit van het Honours Programma te garanderen.

      Tot slot; Vorig jaar heeft de studentenraad zich ook al bezig gehouden met het excellentiebeleid van de universiteit en een eerlijke en wenselijke investering van de leenstelselmiljoenen. Dit specifieke initiatief kwam pas aan het einde van het jaar logisch voorvloeien uit wat al reeds geagendeerd was.

    • Gert

      Beste Robin,

      Ik vind het een sympathiek betoog maar volgens mij kun je de twee dingen die je vraagt niet met elkaar lijmen (geen selectie EN talentontwikkeling voor gemotiveerde studenten).

      Je pleit in je reactie voor een eigen keuze van studenten of ze getalenteerd en/of gemotiveerd genoeg zijn. Dit is nu ook al het geval (toelatingseisen zijn alleen gebaseerd op vwo, hbo-bachelor en het profiel / vakkenpakket), maar dit resulteert dus in te weinig uitdaging in het reguliere onderwijs voor een groot deel van de studenten. Dan kun je daar een soort van elite opleiding (lees honoursprogramma) boven plaatsen maar als je daar geen selectie toepast krijg je gewoon weer het zelfde probleem. Je kan het probleem ook aanpakken bij de oorsprong. Dat laatste lijkt mij dan zinvoller. Ik vind het beeld van een universiteit met eerste en tweederangs studenten zelf namelijk niet heel plezierig.

      Daarnaast vind ik het enigszins gemakkelijk om selectie weg te zitten met containerbegrippen als 'rendementsdenken'. Ik neem aan dat je zelf ook geen voorstander bent van vrije toegang tot de universiteit voor iedereen die zichzelf getalenteerd en gemotiveerd genoeg vind (en genoeg geld heeft) dus een bepaalde vorm van selectie zal je altijd houden. Studiesucces (en dan bedoel ik niet het tempo waarin je afstudeert) is nog altijd het beste te voorspellen aan de hand van je cijfers. En dan vooral het cijfer wat je voor wiskunde hebt behaald. Het zou leuk zijn als we andere testen, interviewtechnieken, etc. hadden die dit beter kunnen voorspellen maar die zijn er nou eenmaal niet.

      Succes met jullie initiatief!

    • Robin van der Bles

      Beste Gert,
      Het voldoen aan een aantal serieuze basisvereisten voordat je aan een opleiding of honourstraject begint en het streven naar een gezonde hoeveelheid studiesucces op de uni lijkt mee meer dan logisch; het pijnpunt zit ‘m vooral in het streven naar een arbitrair quotum, bewerkstelligd door een arbitrair selectiemechanisme, als garantie voor excellentie. Als je iets minder je fixeert op een voorgenomen selectiemiddel en doel, ga je minder snel voorbij aan talent. Daarnaast maakt een dergelijke selectie ‘aan de start’ het per definitie onmogelijk om op een meer flexibele basis een project of workshop te volgen.

      Ik zie het persoonlijk niet als een probleem dat er enige verschillen in niveau zijn tussen verschillende studenten, over verschillende vakgebieden. Dit blijf je altijd houden. Binnen de reguliere vakken vormen deze verschillen wel de uitdaging voor docenten om hun onderwijsniveau niet aan te passen aan de ‘zwakste schakel’. Aan de studenten de verantwoordelijkheid om de aangeraden voorkennis in acht te nemen (en zo niet, dan maar op de blaren te zitten, dan leer je het de volgende keer wel af).

      Mij lijkt het mooi dat het je een periode makkelijk afgaat, je nog wat extra kan verdiepen naast je reguliere programma, zonder meteen lid te hoeven worden van een permanent clubje.

  • Guus

    Hoe kijken de initiatiefnemers tegen studium generale en capita selecta aan, vervullen die niet deze rol?

    Reageer
    • Carina

      Hoi Guus, dank voor je reactie. Het op een slimme manier gebruik maken van het bestaande aanbod is één van de manieren waarop we het concept 'betaalbaar' willen maken. Studium Generale zou prima een onderdeel kunnen zijn van dit concept.

      Maar met het bestaan van Studium Generale voldoet de uni niet aan de vraag om extra uitdaging. Studium Generale is één manier van extra uitdaging bieden. Niet iedereen zal Studium Generale zien als dé manier om aan excellentie te werken.

      Datzelfde geldt ook voor capita selecta; uit eigen ervaring weet ik dat veel docenten daar helemaal niet om staan te springen. Het kost de leerstoelgroep veel tijd en geld. Het is ook wel vreemd dat voor een kleine groep studenten wel geld beschikbaar is en dat voor andere excellente studenten de leerstoelgroepen zelf moeten opdraaien. Bovendien beperkt zich dat enkel tot capita selecta binnen je eigen vakgebied. Je kan hiermee dus ook niet verbreden.

      Waar we naar toe willen is dat het geld dat de uni voor excellentie wil gebruiken ook iedere student dient. Zoals we schrijven voldoet het aanbod niet aan de vraag. Er zijn meer studenten die behoefte hebben aan extra uitdaging dan dat er plaatsen zijn bij het huidig Honours Programme. Bovendien wil niet iedere student het hele traject afwerken. Maar gewoon een aantal opdrachten/workshops mee doen en andere niet. Sommige studenten willen wel verbreden maar niet verdiepen en vice versa.

    • Guus

      Hee Carina,

      Ik heb het idee dat er naast Studium Generale en Capita Selecta nog enkele andere initiatieven (KLV, Starthub, WEP) zijn die de fanatieke student uitdagen.

      Wat bedoel je precies met: "geld dat de uni voor excellentie wil gebruiken ook iedere student dient"? Is dit de gedachte dat het geld voor iedere geïnteresseerde, op basis van gelijkheid, beschikbaar zou moeten zijn?

      Ik denk dat er waarde zit in een duidelijk afgebakend programma. Studenten die eraan meedoen zijn o.a. geselecteerd op hun motivatie, iets wat bij een open honours programme lastiger is denk ik. CV shoppers zijn op die manier lastig tegen te houden denk ik.

      Tot slot zijn de studenten één deel van het honours programme maar wat haalt de universiteit eruit? Hoe ervaren de docenten en medewerkers het programma en hoe waarderen zij dit?

    • Carina

      @Guus,

      Leuk dat je zo geïnteresseerd bent! Waar het ons vooral omgaat is dat aanmeldingscijfers laten zien dat er veel meer studenten behoefte hebben aan verbreding/verdieping binnen de universiteit dan dat er plaats is bij het Honours Programma. Daarom hebben we ook geschreven dat voor iedere student er minstens twee worden teleurgesteld. Ter verduidelijking: het merendeel van de teleurgestelde studenten, zijn studenten die destijds bij de beste 20% van de klas hoorden! Dat zijn studenten die dus ook gewoon meer aankunnen. Studenten die meer verdieping/verbreding willen. En dat is toch echt iets heel anders dan KLV of StartHub of Studium Generale.

      Ons punt is nu juist dat als je als universiteit er dan voor kiest om iets aan te willen bieden op het gebied van excellentie, je dat moet aanbieden aan elke student die gemotiveerd en getalenteerd is. En niet aan klein groepje studenten. Vooral omdat het nu betaalt moet gaan worden uit het potje 'stufi' dat vrij gaat komen.

      Nu is het te zwart-wit. Veel van de studenten die vroegtijdig gestopt zijn met het Honours Programma hebben ook aangegeven dat ze geen vast programma willen maar juist iets flexibelers. Ze willen bijvoorbeeld een verdiepende of verbredende opdracht doen maar daarna misschien tijd in een bestuur of commissie steken.

      Dus waarom niet voor een programma gaan dat dit allemaal doet? Een programma dat de nadruk legt op de mogelijkheid voor elke student om aan zelfontplooiing en excellentie te werken wanneer ze dat zelf willen. Maar waarbij het bovendien ook mogelijk is om het 'hele traject' te doen als je dat kan en wil. Een programma met de best mogelijke selectie dus. Kun je het? Wil je het? Dan haal je het. Punt. Wij hebben een concept bedacht waarbij dit kan. Het enige wat we willen is een officiële werkgroep waarbij we dit verder kunnen uitwerken en onderzoeken. Zodat er ook serieus naar gekeken wordt. Een beetje disruptive thinking kan immers geen kwaad.

  • Bas

    Het idee is goed maar de bestuurders staan helemaal niet te springen om disruptive thinkers. Die willen gewoon alles bij het oude laten. Ik denk niet dat ze iets met dit idee gaan doen. Jammer want het is een interessante insteek.

    Reageer
  • Marijn

    Over hoeveel geld spreken we dan? Het is wel vreemd dat een deel van het onderwijsgeld maar een kleine groep studenten dient. Zeker omdat er steeds wordt gesproken over een afname van budget per student...

    Reageer
    • Linda van der Nat - redacteur

      De kosten voor het programma bedragen 300.000 euro, zo’n tienduizend euro per student. Dit geld was door het ministerie beschikbaar gesteld voor onderwijsverbetering, naar aanleiding van een prestatieafspraak met de universiteit.


Re:ageer