Wetenschap - 24 april 2008

‘Stalstof bij de bron aanpakken’

Pluimvee- en varkensstallen leveren in Nederland een flinke bijdrage aan de uitstoot van fijnstof. Zuivering van de uitgaande lucht helpt, maar daar hebben de veehouder en de dieren geen profijt van. Beter is het om het stofprobleem bij de bron aan te pakken, bijvoorbeeld door stofarm strooisel te gebruiken en te sproeien in de stal

Dit blijkt uit een deskstudie van de Animal Sciences Group (ASG). De agrarische sector is naar schatting verantwoordelijk voor twintig procent van de uitstoot van fijnstof, dat voor een belangrijk deel afkomstig is uit stallen. Meer dan de helft van het stof uit de veehouderij komt volgens ruwe schattingen uit pluimveestallen, eenderde deel komt uit varkensstallen.
Omdat de aanwezigheid van fijnstof in de buitenlucht bij mensen kan leiden tot ernstige gezondheidsproblemen, heeft de Europese Unie begin 2005 grenswaarden vastgesteld. Deze normen worden in delen van Nederland overschreden.
‘De overheid zet nu vrij sterk in op de gecombineerde luchtwassers’, vertelt dr. André Aarnink, onderzoeker veehouderij en milieu bij ASG. ‘Die hebben als belangrijk voordeel dat ze naast de uitstoot van fijnstof ook de emissies van ammoniak en geur reduceren. Het zijn echter wel end-of-pipe-oplossingen die niets doen aan de luchtkwaliteit in de stal. Het is toch vreemd dat veehouders en dieren aan stofconcentraties worden blootgesteld die tien tot tweehonderd maal hoger liggen dan die in de buitenlucht.’
Verbeterde en anders gecoate voerpellets kunnen de stofproductie reduceren. Ook het gebruik van ander strooisel helpt. Houtkrullen en zand leveren bijvoorbeeld minder stof dan stro, terwijl gesneden stro beter is dan gehakseld stro. De stallen regelmatig besproeien of vernevelen met water of een olie-emulsie is een andere optie. Daarmee is al ervaring opgedaan in Denemarken en Canada.
Volgens Aarnink is het belangrijk op zoek te gaan naar systemen die de emissieproblematiek integraal aanpakken. Dus niet alleen systemen die de emissie van fijn stof reduceren, maar tevens die van ammonia, geur en broeikasgassen. Soms ligt hier een conflict met de eisen op het gebied van dierenwelzijn. Aarnink: ‘Er zijn sterke aanwijzingen dat de stofproductie in een scharrelstal voor leghennen ruim een factor tien hoger ligt dan in een stal met legbatterij.’

Re:ageer