Wetenschap - 17 januari 2002

Stage: Guatemalteeks gevaar

Stage: Guatemalteeks gevaar

Nienke Stam, vierdejaars Rurale Ontwikkelingsstudies:

"Ik heb wel vier ongelukken gehad. Zo had ik een fiets gekocht om naar mijn werk op de ambassade te kunnen. Je moet sowieso al uitkijken met al die gaten in de weg. Op een keer keek ik blijkbaar niet goed uit en stak ik over terwijl er een auto aankwam. Ik viel, gelukkig niets aan de hand, maar toen ik mijn fiets wilde pakken stonden mijn wielen in een hoek van negentig graden. De man in de auto draaide zijn raampje open en riep 'puta', 'hoer', en reed gewoon door.

Ook heb ik een jongetje gezien dat werd doodgereden. Ik zag een taxi hard de berg afkomen en er rolde iets onder. Ik dacht nog dat het een stuk karton was, bleek het een kind te zijn. De auto reed gewoon door. Het jongetje had allemaal asfalt op zijn lichaam. Het leefde nog wel, maar stierf in het ziekenhuis. Zijn moeder was arm en stond erbij. Het rechtssysteem is er belabberd.

Ik heb eerst een half jaar gewerkt op de Nederlandse ambassade. Daarna heb ik voor een lokale NGO een onderzoek gedaan onder de indiaanse maya-bevolking op het platteland. Veel indiaanse vrouwen en kinderen hadden last van longinfecties, doordat er binnenshuis zoveel open vuur gestookt werd. De NGO verhielp dat door het plaatsen van dichte oventjes met schoorstenen. Daarnaast verzorgde zij zonnepaneeltjes waarmee energie voor licht en radio kon worden opgewekt. Ik heb onderzocht hoe dit project meer duurzaam zou kunnen worden.

Meestal sliep ik een week onder de indiaanse bevolking en een week in de hoofdstad. Op veldbezoek ging ik altijd met iemand van de NGO mee. Alleen gaan zou te gevaarlijk zijn. In de bergen zijn oude guerrilla's actief die auto's overvallen en mensen verkrachten en beroven.

De maya's zijn altijd onderdrukt. Door dictators zijn hun gemeenschappen verwoest en zijn ze verplicht om ieder op hun eigen stuk land te wonen. Daardoor staan de hutten van de verschillende families ver uit elkaar. Soms moet je een uur lopen naar het volgende huis.

Maya's eten hun leven lang ma?s en bonen. Na een week was ik er ziek van. Er is aan ma?s een hele religieuze cyclus verbonden. Toen God de mens schiep, zo zeggen de ze, maakte hij die eerst van modder. Toen het echter ging regenen, werd de mens weggevaagd. Niet zo'n goed idee dus. Toen schiep God de mens van hout, maar die kon zich moeilijk bewegen. En uiteindelijk schiep God de mens van een ma?smassa. Maya's geloven dat wanneer ze geen ma?s eten, ze dood gaan. Ma?s koop je niet, die verbouw je zelf op je eigen land. Ma?s is voor de maya's de sleutel tot het bestaan."

Arin van Zee

'In de bergen zijn oude guerrilla's actief die mensen verkrachten en beroven'

Re:ageer