Wetenschap - 27 september 2001

Stage: Estse verhalen

Stage: Estse verhalen

Floor Vodde, zevendejaars Bos- en natuurbeheer

"In Estland heb ik de voorbereiding en het veldwerk voor mijn afstudeervak gedaan. Vorig jaar was ik ook al in Estland geweest en had toen meegeholpen met de vertaling van een Ests artikel over 'eco-system based management'. Dat artikel bleek het startdocument te zijn voor het beheer van een groot bosgebied op het eiland Hiiumaa. Omdat het een erg breed document bleek te zijn, heb ik besloten op een onderdeel ervan zelf een afstudeervoorstel te schrijven.

Het betrof onderzoek naar de 'gapdynamiek', het ontstaan van open plekken in grovedennenbos veroorzaakt door wind. Mijn interesse ligt in natuurlijke verstoringen in het bos, zoals die plaatsvinden door bosbranden, overstromingen, vraat door elanden of bijvoorbeeld langdurige stormen. De kern van het 'eco-system based management' ligt eigenlijk in het voort laten bestaan van deze natuurlijke processen. Maar je moet natuurlijk wel voorkomen dat ze gevaarlijk zijn voor mensen. Je probeert dus te identificeren of er een bepaalde frequentie en schaalgrootte is waarop deze processen voorkomen zodat je het bosbeheer erop kunt aanpassen.

Voor mijn onderzoek heb ik een aantal bospercelen uitgezet en binnen de percelen heb ik de kronen van de bomen op de grond geprojecteerd. Samen met de positie van het dode hout en het afbraakstadium waar het zich in bevindt, heb ik geprobeerd te kijken in welke frequentie en op welke schaal stormen plaatsvinden. Daar zou bosbeheer op aangepast kunnen worden, bijvoorbeeld door stukken bos uit te kappen zodat de natuurlijke verjonging beter zijn gang kan gaan.

Uiteindelijk heb ik vier maanden in Estland gezeten. De eerste maand in een internationale studentenflat van de agrarische universiteit van Tartu, de drie maanden daarna in het belangrijkste stadje van het eiland Hiiumaa. Op dat eiland stond het bos waar ik onderzoek deed. Het hele project is met name ook van belang omdat de Esten van het bos een nationaal park willen maken. De meeste bewoners vinden dat maar niks. Ze hebben eindelijk na vijftig jaar de bossen teruggekregen die van hun voorouders waren en zijn nu bang dat er weer allerlei regels worden opgelegd door de regering wat betreft het beheer ervan.

Esten zijn echte verhalenvertellers. Je hoort vaak het vooroordeel dat ze gesloten en stil zijn, maar als je ge?nteresseerd bent, vertellen ze honderduit en vertellen ze overal verhaaltjes en legendes omheen. Zo is er midden op Hiiumaa een schip gevonden en het verhaal gaat dat midden in het schip een grote kist stond waar alle verhaaltjes over Hiiumaa uitkomen. Dat verhaal heeft eens in de krant gestaan en nu wordt het door iedereen verteld. Bleek later dat het door mijn assistente d'r zus, die journalist is, verzonnen is. Het doet er niet toe, als het maar toeristen trekt!"

Arin van Zee

'Esten vertellen overal verhaaltjes en legendes omheen'

Re:ageer