Wetenschap - 1 januari 1970

Sport is een antidepressivum

Sport is een antidepressivum


Eigenlijk zou de regering accijns moeten heffen op stress. ‘Klinische
studies geven aan dat vijftig tot vijfenzeventig procent van alle klachten
bij de arts vooral samenhangt met stress, en dat in termen van
sterftecijfers stress een grotere risicofactor is dan tabak', schrijft
David Servan-Schreiber in zijn boek ‘Uw brein als medicijn. Daarbij komt
dat de meest gebruikte medicijnen in de westerse landen vooral de strijd
aangaan met aan stress gerelateerde symptomen als maagzweren, hoge
bloeddruk, slapeloosheid en angst. Frankrijk is wat dat betreft het grote
schrikbeeld: een op de zeven Fransen gebruikt middelen die de
geestesgesteldheid beïnvloeden. Daarnaast zijn de Fransen ook nog eens de
grootste consumenten van alcohol, zoals bekend ook een probaat middel om
stress en depressie te lijf te gaan. Dit land in vrede heeft net zoveel
depressies als het al 25 jaar in burgeroorlog verkerende Libanon.
Maar goed, dat we iets aan de stress in onze drukke samenleving moeten doen
is natuurlijk een bekend gegeven. En dat stress veel pijn en veel geld kost
dat is ook wel genoeglijk bekend. Waar het Servan-Schreiber om gaat is dat
de gebruikelijke manieren om stress te bestrijden, de langdurige sessies
psychoanalyse die meestal meer kosten dan een nieuwe auto en de misschien
wel te goed werkende antidepressiva als Prozac, Zoloft, Seroxat, Xanat,
lithium en Zyprexa die persoonlijkheden compleet transformeren,
langzamerhand worden vervangen door behandelingen die zich niet richten op
jeugdervaringen of neurobiologie maar op het lichaam.
Ik vind het wel mooi hoe Servan-Schreiber beschrijft dat stress en
depressie heel vaak een kwestie is van letterlijk ‘lekker in je vel
zitten’. Hij citeert Hippocrates: 'Laat uw voedsel uw geneesmiddel zijn en
uw geneesmiddel uw voedsel'. Dat is ook logisch, want hoewel een biertje of
een glas wijn probaat rustgevend werkt, levert een kater door overmatig
alcoholgebruik nou niet de meest prettige geestesgesteldheid op. Alcohol is
en blijft een harddrug. En een goed gebalanceerde voeding is niet alleen
goed voor hart- en vaatziekten, het zorgt ook dat je gezond door het leven
gaat.
Ook sport is een antidepressivum, stelt Servan-Schreiber. Hij beschrijft
hoe filmproducent Bernard zijn angstaanvallen ziet verdwijnen als hij op de
hometrainer zich het leplazarus fietst. Hoe de drie pakjes sigaretten
rokende, tien kilo te zware Xaviera na drie dribbelsessies per week ineens
beter sliep, meer energie had en minder tijd aan zelfmedelijden besteedde.
En, zo blijkt uit onderzoek van Duke University, bij depressieve patiënten
tussen de 50 en 77 jaar blijkt drie keer per week snelwandelen hetzelfde
effect te hebben als het nemen van een antidepressivum.
Het is niet zomaar dat zaken als een gezond leven, liefde en sport van
invloed zijn op stress. Volgens Servan-Schreiber heeft dat van doen met
hartcoherentie. ‘Wanneer we leren onze hartcoherentie te beheersen, kunnen
we ook beter omgaan met onze gevoelsrelatie', schrijft hij. Dat werkt
vervolgens weer in op wat Servan-Schreiber het 'emotionele brein' noemt,
een 'hersenstelsel binnen de hersenen' waar de taal en het kenvermogen
slechts een beperkte invloed op hebben. Stress bestrijden is volgens Servan-
Schreiber niets anders dan het 'herprogrammeren' van dit emotionele brein.
‘Om dat te bereiken is het vaak doeltreffender om methodes te gebruiken die
op het lichaam inwerken en zo direct het emotionele brein beïnvloeden, dan
te rekenen en het denkvermogen, waarvoor dit brein maar in geringe mate
toegankelijk is.’
Martin Woestenburg
David Servan-Schreiber, Uw brein als medicijn - Zelf stress, angst en
depressie overwinnen, Kosmos-Z&K, ISBN 9021538490, 22,50 euro.

Re:ageer