Wetenschap - 12 maart 2010

Speklap milieuvriendelijker dan bieflap

Melk, eieren, varkens- en kippenvlees zijn veel beter voor het milieu dan rundvlees. Dat blijkt na bestudering van zestien levenscyclusanalyses (LCA’s) van dierlijke producten. Maar de marges bij de verschillende metingen zijn groot.

beef-porterhouse.jpg
Niet eerder zijn de resultaten van wetenschappelijke LCA-studies van dierlijke producten onderling vergeleken op milieuvriendelijkheid. Gemakkelijk is dat niet, want de LCA’s meten allemaal net iets anders. Bovendien is een kilo melk niet zomaar vergelijkbaar met een kilo vlees, aldus Imke de Boer van de leerstoelgroep Dierlijke productiesystemen. Samen met Marion de Vries publiceerde ze de uitkomsten van de vergelijking afgelopen week in Livestock Science.
Het broeikaspotentieel van een kilo varkensvlees varieerde van 3,9 tot 10 kilogram CO 2 -equivalenten, die van een kilo kip van 3,7 tot 6,9 kg. De impact van rundvlees op het milieu lag tussen de 14 en 32 kg CO 2 -equivalenten. Ook leidt de productie van een kilo rundvlees tot een groter landgebruik en een hoger fossiel energieverbruik. Studies naar zowel kip als varkensvlees laten zien dat kip net iets beter scoort dan varken.
De verschillen in milieubelasting tussen kip, varken en rund worden veroorzaakt door verschillen in voerbenutting en reproductie. ‘Als je efficiënt met voer omgaat of veel nakomelingen per moederdier produceert, leidt dit tot een vermindering van de milieubelasting’, aldus De Boer.

Vleeswijzer
Enkele maanden geleden meldde de Vleeswijzer al dat kippenvlees beter is voor het milieu dan varkensvlees en dat rundvlees het slechtste is voor het milieu. De vleeswijzer is gebaseerd op LCA werk van Blonk Milieuadvies. De Boer en De Vries waarschuwen echter voor een rechtstreeks gebruik van LCA resultaten in een instrument als de vleeswijzer. Een LCA houdt geen rekening met het feit dat varkens en kippen producten eten die de mens ook zelf kan eten, zoals graan, maïs en soja. Grazende runderen doen dat niet.
Als je de milieubelasting vergelijkt per kg eiwit, dan blijft rundvlees het product met de hoogste milieubelasting. De verschillen tussen melk, kip, ei en varkensvlees blijken echter minder eenduidig. Er was maar één studie die de milieubelasting van kip en varkensvlees vergeleek met die van melk en eieren. Harde conclusies vereisen meer vergelijkingsstudies.

Harmonisatie
‘Het zou ook helpen’, aldus De Boer, ‘als de LCA studies in Europa beter vergelijkbaar worden in de toekomst’. Ze is bezig om verschillende instituten bij elkaar te krijgen die levenscyclusanalyses van dierlijke producten maken, zoals het INRA in Frankrijk, het SIK in Zweden en ART Zurich in Zwitserland. Ook Blonk Milieuadvies is hiervoor uitgenodigd. ‘We zien graag een harmonisatie van de methodologie en gebruikte data. Dit bevordert ook de discussie over de carbon footprint van producten’, zegt De Boer. ‘We willen een bijdrage leveren aan verduurzaming van de veehouderij en milieubewust consumeren. Openheid over de onderzoeksaanpak en onderbouwing van de getallen bevordert dat proces’.

Re:ageer