Wetenschap - 1 januari 1970

Sluipwesp moet zich in een vliegtest bewijzen

Sluipwesp moet zich in een vliegtest bewijzen

Sluipwesp moet zich in een vliegtest bewijzen


Een internationaal team onder leiding van entomoloog prof. Joop van
Lenteren heeft testen ontwikkeld waarmee je eenvoudig de kwaliteit van
biologische bestrijders kan vaststellen. Een internationale primeur, want
van systematische kwaliteitscontrole bij de productie van natuurlijke
vijanden was tot nu toe geen sprake. Van Lenteren: ,,Sluipwespen kunnen
effectief een plaag bestrijden, maar het zijn geen robots.''

Op een chemisch bestrijdingsmiddel staat keurig vermeld welke werkzame
bestanddelen het bevat en wat de uiterlijke houdbaarheidsdatum is. Bij
biologische bestrijding, waarbij bijvoorbeeld sluipwespen in een gewas
worden uitgezet om een plaag te onderdrukken, ontbreekt deze informatie
nogal eens. Het gaat immers om levende materiaal en veel natuurlijke
vijanden planten zich in het veld juist voort ten koste van
plaagorganismen, waardoor de werkzaamheid in principe oneindig kan zijn.
Toch valt er volgens Van Lenteren ook wel eens iets af te dingen op de
effectiviteit van biologische bestrijders. ,,De manier waarop de
bestrijders worden opgekweekt, verpakt en vervoert; het heeft allemaal
consequenties voor de prestaties in het veld. Je hebt tegenwoordig allerlei
bedrijven die natuurlijke vijanden op de markt brengen. Soms wordt vooral
een mooi verhaal verkocht en is er eigenlijk geen effect. Dat is slecht
voor het imago van de sector.''
Toch stond de sector niet te juichen toen Van Lenteren met steun van de
Europese Unie een kwaliteitszorg in de biologische bestrijding wilde
introduceren. ,,Op een natuurlijke vijand kun je geen patent aanvragen, dus
houden de meeste bedrijven graag geheim hoe ze ze precies opkweken.
Bovendien waren ze bang dat de testen veel tijd en geld zouden gaan
kosten.''
Uiteindelijk wist Van Lenteren de producenten te overtuigen en werd in nauw
overleg een aantal simpele testen ontwikkeld, waarmee de effectiviteit van
biologische bestrijders die op de markt komen op eenvoudige wijze is vast
te stellen. De eerste dertig testen zijn nu gepubliceerd in een handboek,
waarmee producent of afnemers kunnen testen of de bestrijders wel over de
juiste eigenschappen beschikken om de strijd met een plaagorganisme aan te
gaan.
In de tests wordt bijvoorbeeld gekeken naar de hoeveelheid natuurlijke
vijanden die levend uit de verpakking te voorschijn komen, de seksratio,
maar ook naar de conditie van de diertjes. De uitdaging was vooral om de
testen eenvoudig en goedkoop te houden. Van Lenteren: ,,We hebben de
vliegtest voor sluipwespen zo uitgekleed dat hij in plaats van in een
windtunnel kan worden uitgevoerd in een glazen buis van twintig centimeter.
Het aantal uitgevlogen wespen op de plakstrook boven in de buis blijkt een
goede indicatie te geven van het vliegvermogen in het veld.''
In het handboek wordt ook aandacht besteed aan de mogelijkheden om
genetisch verval en ziekten in massakweek te voorkomen, verpakking en
transport en mogelijkheden om sluipwespen te trainen voor een specifieke
taak. De Europese organisatie van producenten van biologische bestrijders
gaat de testen gebruiken in de ontwikkeling van een keurmerk en
certificering van biologische bestrijding. |
G.v.M.

Fotobijschrift:
De sluipwesp Aphidius colemani zet de aanval in tegen een bladluis | foto
Koppert B.V.

Re:ageer