Wetenschap - 11 maart 2016

‘Serveer warme lunches op scholen’

tekst:
Koen Guiking

Nederland moet de warme schoollunch introduceren. Daarvoor pleitte Eerste Kamerlid Alexander Rinnooy Kan vandaag in Wageningen tijdens een symposium rond het basisschoolprogramma Smaaklessen.

Foto: U.S. Dept of Agriculture

Als scholen hun leerlingen een warme maaltijd aanbieden, zorg je ervoor dat kinderen in ieder geval één keer per dag groente eten, zei Rinnooy Kan, voorzitter van een landelijke werkgroep ‘Voedselvaardigheden’ en betrokken bij het project ‘Alles is gezondheid’. ‘In veel landen is de warme schoollunch een volstrekt normale zaak. In Nederland zijn we echt een uitzondering’, hield hij zijn gehoor voor.

Alexander Rinnooy Kan
Alexander Rinnooy Kan

Haal je hiermee niet de verantwoordelijkheid en het eigenaarschap bij ouders weg, reageerde iemand in de zaal. Deels, zei Rinnooy Kan, maar ‘het is een enorme opgave voor ouders om hun kinderen dagelijks drie gezonde maaltijden voor te schotelen. De verleiding om uit te wijken naar ongezondere alternatieven is groot.’ Bovendien: ‘We zeggen ook niet: leer je kinderen maar zelf lezen en schrijven. Die verantwoordelijkheid delen ouders ook met de school.’

Minder dan de helft van de aanwezigen op dit symposium zag wel wat in warme schoollunches. Hoogleraar Jaap Seidell (Vrije Universiteit Amsterdam) wist wel waarom. ‘Ouders zeggen: als mijn kind 's middags al warm eet, dan eet hij 's avonds niet meer. Dat is natuurlijk niet waar.’ Maar omdat hij weet dat er in Nederland nu eenmaal niet veel warm geluncht wordt, zei hij: ‘Het hoeft geen warme maaltijd te zijn. Een gezonde lunch met salade of rauwkost kan ook.’

Jaap Seidell
Jaap Seidell

Seidell vertelde dat in Nederland slechts 1 procent van de kinderen de aanbevolen hoeveelheid groente eet. ‘Dat komt omdat bijna niemand groente eet bij het ontbijt en de lunch. Al die 150 gram - en volwassen 200 gram, wat ook bijna niemand haalt - moeten dus komen uit de avondmaaltijd. Zie je het al voor je? Een kind met een bord vol groente? Dat lukt natuurlijk nooit?’

Een uitgesproken mening over angst voor betutteling hadden de sprekers ook. Beiden sneerden naar minister Edith Schippers (Volksgezondheid) die van mening is dat mensen heel goed zelf kunnen bepalen wat ze in hun mond stoppen. ‘Je kunt ook zeggen: mensen bepalen zelf wel wat ze in hun hoofd stoppen. Zo bezien is onderwijs ook niet zo belangrijk’, spotte Rinnooy Kan.

Het lesprogramma Smaaklessen, door Wageningen UR gestart in 2006, is geëvalueerd door promovendus Marieke Battjes-Fries. Zij concludeert dat kinderen door dit programma wel leren over gezond eten, maar dat hun gedrag niet direct verandert. Ze verdedigt haar proefschrift later vandaag.

Staatsecretaris Martijn van Dam (Economische Zaken) gaf vorige week tijdens een bezoek aan Wageningen UR aan een warm voorstander te zijn van Smaaklessen.

Meer over Smaaklessen: