Wetenschap - 12 januari 2012

Schmallenberg-virus mogelijk al langer aanwezig

Schmallenbergvirus aangetoond bij vijftig schapenbedrijven. CVI vreest ook voor misvormde kalveren.

Staatssecretaris Bleker brengt een bezoek aan een getoffen bedrijf


De nieuwe dierziekte die in november opdook in het Duitse plaatsje Schmallenberg, waart waarschijnlijk al langer in Europa rond, zegt CVI-onderzoeker Wim van der Poel. Hij vermoedt dat de knut de verspreider is van het virus dat leidt tot misvormde lammeren. De knut is de insectensoort die ook het blauwtongvirus in Nederland verspreidde. Van der Poel vindt het opvallend dat het Schmallenberg-virus in het hele land bedrijven treft. Normaal verspreidt een vectorziekte zich langzaam over een gebied. Dat duidt er op dat de virusinfectie al tijdens de dracht van de dieren, in de warme nazomer van 2011, is opgetreden en dat het virus al langer bij de knutten aanwezig was, denkt Van der Poel. Hij wil de knutten die afgelopen zomer zijn gevangen voor de controle op blauwtong nu ook onderzoeken op het Schmallenbergvirus.
Nieuwe test
Het Schmallenbergvirus is inmiddels aangetoond bij 51 schapenbedrijven en 1 geitenbedrijf in Nederland. Deskundigen van het Centraal Veterinair Instituut (CVI) vrezen dat dit het topje van de ijsberg is. Het aantal verdachte bedrijven, met misvormde lammeren, is opgelopen tot 125. Daartoe behoren ook een vijftigtal rundveebedrijven. Bij lang niet alle bedrijven kan het virus worden aangetoond, maar dat wil niet zeggen dat de drachtige schapen niet geïnfecteerd zijn geweest met het virus. Het CVI ontwikkelt bloedtesten waarmee afweerstoffen tegen het Schmallenberg-virus in het bloed van de dieren kunnen worden aangetoond. Deze tests, waarvan eind deze maand de eerste versie gereed moet zijn, stelt de omvang van de besmetting veel nauwkeuriger vast.
Vaccin
Het CVI werkt samen met het Duitse Friedrich Löffler Institut die het virus in november aantoonde. Samen brengen ze het genoom van het virus in kaart. Dat moet ophelderen aan welke bekende dierziekte het nieuwe virus verwant is en de ontwikkeling van een vaccin bespoedigen. De vaccinontwikkeling gaat zeker een jaar duren, zegt Van der Poel, omdat de effectiviteit en veiligheid van het vaccin uitgebreid moeten worden getest.
In België zijn inmiddels ook een vijftal schapen positief getest op het virus. In Duitsland is een kalf geïnfecteerd, maar vrijwel geen schapen. 'In Duitsland zijn de meeste schapen later bevrucht dan in Nederland, na september. Toen was het knuttenseizoen al voorbij.'

Re:ageer