Wetenschap - 14 maart 2002

Satelliet ziet voedselcrisis sneller aankomen in Zimbabwe

Satelliet ziet voedselcrisis sneller aankomen in Zimbabwe

Om een voedselcrisis als gevolg van droogte en misoogsten te zien aankomen, kunnen satellietbeelden erg bruikbaar zijn, meent promovendus Denis Rugege. Hij richtte zich in zijn onderzoek op Zimbabwe, waar wanbeleid echter minstens zo'n grote rol speelt als droogte.

Zimbabwe had in 1992 te maken met een ware voedselcrisis. Als gevolg van maandenlange droogte kelderden de gewasopbrengsten spectaculair. De overheid begon op het laatste moment het benodigde voedsel te importeren. "Men werd door de situatie overvallen. Jammer genoeg is er nog geen goed informatiesysteem om zo'n crisis te zien aankomen. Monitoring en accurate voorspelling van ma?sproductie met behulp van satellietgegevens kunnen uitkomst bieden", vertelt Rugege, hoewel hij benadrukt dat natuurlijk ook sociale en economische factoren een grote rol spelen bij een voedselcrisis.

Door de huidige politieke en economische crisis is het volgens Rugege twijfelachtig dat de verbetering van zulke informatiesystemen op korte termijn tot stand komt. Hij zal grote moeite hebben om zijn onderzoeksresultaten te laten zien bij diverse instanties en om noodzakelijk vervolgonderzoek voor te bereiden en te realiseren. Desondanks denkt de milieukundige dat zijn onderzoek op de lange termijn vruchten kan afwerpen.

Hij onderzocht wat er mis is met het huidige early warning system voor een voedselcrisis, dat het Zimbabwaanse ministerie van landbouw gebruikt. Volgens Rugege is dit systeem niet betrouwbaar omdat er gewerkt wordt met onvoldoende neerslaggegevens van een klein aantal meetstations. De milieukundige pleit ervoor om de neerslag te bepalen aan de hand van meteorologische satellietgegevens.

Rugege onderzocht ook welke satellieten het meest bruikbaar zijn voor dit doel. "De Amerikaanse NOAA-satelliet geeft beelden met voldoende resolutie en komt elke dag over Zimbabwe. Een probleem is echter dat de satelliet over Zimbabwe vliegt in de middag, en juist dat deel van de dag komt het meeste onweer voor gedurende het groeiseizoen. Door de bewolking zijn de satellietbeelden dan onbruikbaar." Andere satellieten die rond de aarde cirkelen, vliegen op z'n best om de zestien dagen over Zimbabwe. Rugege ziet perspectief in de geostationaire satellieten die op een vast punt boven de evenaar hangen. | H.B.

Rugege promoveert op 20 maart bij prof. Johan Bouma, hoogleraar bodeminventarisatie en landevaluatie en prof. Andrew Skidmore, hoogleraar kartering en monitoring landbedekking bij het ITC in Enschede en bijzonder hoogleraar remote sensing aan WU.

Re:ageer