Wetenschap - 1 januari 1970

Roofdiergeur van keizerskroon ontrafeld

De keizerskroon (Fritillaria imperialis) is een exclusieve bolbloem met een indringende 'vossengeur' die kan helpen om mollen uit de tuin te houden. Dr. Hans Helsper, onderzoeker plantenbiochemie bij Plant Research International, ontrafelde de chemie van de bijzondere geur en publiceerde hierover in het Journal of Agricultural and Food Chemistry.

Het onderzoek wees uit dat de geur afkomstig is van één enkele stof, de zwavelhoudende terpeen 3-methyl-2-buteen-1-thiol. Helsper: 'Deze stof en de bijbehorende geur komen ook voor in bier dat in het licht heeft gestaan, en in koffie. De geur is van grote afstand te ruiken en de geurdrempel is erg laag. Dat betekent dat de stof in extreem lage concentraties al waarneembaar is. Geurdeskundigen beschrijven de geur als vosachtig en ikzelf vind het ook een roofdierachtig luchtje.’
De geur werd eerst ontleed in zijn geurcomponenten met gaschromatografie. Daarna werd elke component afzonderlijk gekarakteriseerd met de menselijke neus en massaspectrometrie. 'Het namaken van de stof is in goed een dag te doen’, zegt Helsper. De stof die als basis dient is isoprenyl-alcohol, een relatief goedkope alcohol.
Het is dus mogelijk om mollen te verjagen zonder keizerskronen in de tuin te zetten. Een minieme hoeveelheid van de werkzame stof kan al genoeg zijn om mollen uit een gazon te houden. Er zijn meer van dit soort penetrante geuren in de natuur, ook wel off-odours genoemd, en ze komen vooral voor bij lelieachtigen zoals ui, knoflook, hyacint en lelie. / HB

Re:ageer