Wetenschap - 14 juni 2001

Profiel: Delacre Biscuits Ede

Profiel: Delacre Biscuits Ede

Aantal werknemers: 148.

Jaaromzet: Delacre maakt deel uit van United Biscuits. Dat heeft een omzet van 5,7 miljard gulden.

Locatie: Frankeneng 14, Ede

Rechtsvorm: BV.

Taakveld: Delacre Ede maakt koekjes. De belangrijkste daarvan is de Nobosprits, die net zo bij het Nederlandse cultuurgoed is gaan horen als Swiebertje, de frikadel en nederwiet. Het bedrijf maakt de sprits al sinds 1934. De veertienduizend ton Nobosprits die de fabriek jaarlijks verlaat is goed voor twintig procent van Delacre's productie.

Toekomst: Delacre verkeert in moeilijkheden. Als investeerders, bonden, werknemers en de directie die niet oplossen, valt op 1 januari 2002 het doek voor de koekjesfabriek.

Uitdaging: Goedkopere Oost-Europese bakkers bestormen de West-Europese koekjesmarkt. Daardoor vermindert de markt van Delacre Ede. Investeerder VDB Holdings heeft misschien een oplossing: gezonde koekjes. VDB Holdings komt pas met geld over de brug als de ondernemingsraad en de werknemers zich vierkant achter dat plan opstellen.

Relatie met Wageningen UR: Jan van der Beek, de grote man achter VDB Holdings, heeft overleg gehad met onderzoekers van de sectie Humane voeding en epidemiologie van Wageningen Universiteit en het Wageningen Centre for Food Sciences. De Wageningers zouden Delacre Ede kunnen helpen met de ontwikkeling van nieuwe, gezonde producten.

Door Wageningers ontworpen gezonde koekjes zouden Delacre Ede kunnen redden van de ondergang, denkt investeerder Jan van der Beek van VDB Holdings. "Dit bedrijf draait te weinig omzet om rendabel te kunnen zijn. Het is onderbemand", zegt Van der Beek. "En die omzet haal je alleen als je nieuwe markten aanboort." Op de klassieke koekjesmarkt is de rek eruit. Goedkope Oost-Europese producten zetten er de toon. Alleen omschakeling naar hoogwaardiger producten biedt uitkomst. Die zou moeten plaatsvinden in een samenwerkingsverband tussen VDB Holdings, de Gelderse Ontwikkelings Maatschappij, Wageningen UR, de koekjesfabrikant en misschien nog een andere partij.

Delacre Ede produceert nu te weinig omdat het deel uitmaakt van United Biscuits - dat op de Edese werkvloer ook wel wordt aangeduid met 'Het Koekjesmonster'. United Biscuits, de moedermaatschappij van Verkade, is eigenaar van verschillende fabrieken. "Het is een marketinggerichte organisatie", zegt Ronald Zwijnenburg, vakgroepbestuurder van CNV Brood en Banket. "United Biscuits berekent wat de markt nodig heeft, en kijkt daarna welke van hun fabrieken de producten het goedkoopst kunnen leveren. Welke fabriek dat is, dat maakt ze niet uit." United Biscuits produceert al jaren voor een krimpende markt en een steeds geringer deel daarvan kwam van de fabriek uit Ede. Toen de directie had berekend dat de koekjesbakker jaarlijks 2,5 miljoen gulden verlies maakte en eigenlijk geen kansen meer had, wilde United Biscuits aanvankelijk de Edese vestiging sluiten. De ondernemingsraad, de bonden en de werknemers staken daar een stokje voor. Volgens hen had 'Het Koekjesmonster' zich vergist. Zwijnenburg: "Delacre Ede heeft kansen genoeg. De machines die deeg maken, zijn gloednieuw. Computergestuurd. De ovens zijn wat ouder, maar die kunnen worden vervangen. Wat dit bedrijf nodig heeft, is een opdrachtgever die een grote omzet wil draaien. Als er zo'n partij is, dan is Delacre uit de brand."

De ondernemingskamer in Amsterdam gaf de werknemers gelijk. United Biscuits had de overlevingskansen nog niet voldoende onderzocht, oordeelde de kamer op 10 oktober 2000. Daarna is er overleg geweest tussen Haust en United Biscuits, maar dat is op niets uitgedraaid. Nu kijken alle partijen naar VDB Holdings. De investeerder verwacht nog deze maand een positief geluid van de werknemers. Met reden. In de koekjesbranche is de macht van de werkvloer aanzienlijk. Mensen werken soms al tientallen jaren voor het bedrijf, de organisatiegraad is hoog en het proces vraagt vaardigheden die je niet overal even makkelijk vindt. | W.K.

Re:ageer