Wetenschap - 1 januari 1970

Plantenaspirientje

Plantenaspirientje

Plantenaspirientje

Onderzoekers in Leiden hebben bacteriegenen in tabaksplanten ingebracht die de productie van salicylzuur, de basisstof van aspirine, verhogen. Planten produceren die stof zelf als ze geïnfecteerd zijn met een ziekte of plaag. Het zorgt ervoor dat ze eerder reageren op een volgende infectie, ook van andere ziekteverwekkers. Salicylzuur functioneert dus als een universeel alarmsignaal voor het afweersysteem van planten. Maakt het kunstmatig verhogen van de salicylzuurproductie het werken aan andere resistentiemethoden overbodig?


Deze methode lijkt het mogelijk te maken de resistentie te vergroten tegen een hele hoop ziekten en plagen tegelijk. De Leidse onderzoekers hebben al aangetoond dat deze planten minder gevoelig zijn voor virusinfecties. Er zal nog wel veel onderzoek nodig zijn voor je het in de praktijk kunt toepassen

De laatste jaren wordt veel onderzoek gedaan naar de werking van salicylzuur. Als een plant in contact komt met een ziekteverwekker, gaat ze salicylzuur produceren. Komt er korte tijd later een andere ziekteverwekker aan, dan verkeert de plant nog in verhoogde staat van paraatheid en reageert ze alert. In Leiden zorgen ze nu dat de plant die eerste stap overslaat en continu salicylzuur produceert

Salicylzuur is slechts een van de componenten van een complex regulatiesysteem. Deze planten zullen in ieder geval een nuttig hulpmiddel zijn voor het onderzoeken van dat systeem. Uit het feit dat de plant die afweer van nature niet continu heeft aanstaan, kun je concluderen dat er misschien een nadeel aan vastzit. In de natuur moeten planten concurreren met andere planten. Misschien kost die verhoogde staat van paraatheid - het aanmaken van afweerstoffen - te veel energie, die eigenlijk nodig is om sneller te groeien dan de concurrent. Ik weet niet in hoeverre dat ook geldt voor landbouwgewassen

Planten produceren allemaal salicylzuur, maar in verschillende hoeveelheden. Sommige planten produceren veel van de stof, maar hebben toch last van allerlei plagen. Zo'n kunstmatige verhoging van de productie zal dus niet bij alle planten hetzelfde effect hebben

Ik kan me voorstellen dat een plant door extra salicylzuur overgevoelig wordt voor allerlei prikkels. Wil je dit in de praktijk toepassen, dan moet je zorgen dat planten wel resistent worden tegen ziekten en plagen, maar niet overgevoelig voor onschadelijke prikkels, zoals wind, zon, kleine beschadigingen en ziektes die de plant niet erg aantasten

Het afweersysteem van de plant is zeer complex. Het is moeilijk te voorspellen wat het effect is van zo'n ingreep. Hier op het CPRO doen we meer onderzoek waarvan de toepassing wat eerder te zien is. We zoeken naar specifieke bescherming tegen bepaalde insecten of schimmelresistenties. We willen zo weinig mogelijk veranderen in de plant, waardoor voorspelbaar blijft wat het effect is

Re:ageer