Organisatie - 1 januari 1970

Paasei in plaats van bypass

‘Een ietwat groot uitgevallen paaseitje’, zegt prof. Daan Kromhout van de afdeling Humane Voeding. ‘Dat bevat volgens onze studie voldoende cacao om de kans op dodelijke hart- en vaatziekten te halveren. Dat is toch een mooi resultaat.’

Kromhout, behalve hoogleraar ook vice-voorzitter van de Gezondheidsraad, begeleidt de promovendus ir. Brian Buysse, wiens publicatie op 27 februari verscheen in de Archives of Internal Medicine. Het betreft een epidemiologisch onderzoek, dat is gebaseerd op de gegevens van negenhonderd oudere mannen in Zutphen. De onderzoekers hebben de mannen gevolgd tussen 1985 en 2000.
Antropologen hebben eerder aanwijzingen gevonden voor de heilzame werking van cacao. Kuna-indianen in het Midden-Amerikaanse Panama, die een paar keer per dag een lokale cacaodrank consumeren, hebben een opmerkelijk lage sterfte aan hart- en vaatziekten.
Dit geval is anekdotisch. Het onderzoek van RIVM en Wageningen Universiteit dat nu verschijnt, is de eerste epidemiologische studie die het effect aantoont. De studie werd ingegeven door een publicatie in de Journal of the American Medical Association in 2003. ‘De onderzoekers gaven proefpersonen honderd gram pure chocolade, en keken vervolgens wat er gebeurde met de bloedvaten van de proefpersonen’, vertelt Kromhout. ‘Ze zagen dat de bloeddruk daalde, en dat de spiertjes in de vaatwanden zich versoepelden. Dat is gunstig. Soepele vaatwanden reageren beter op inspanning, en zijn minder kwetsbaar voor arterosclerose en trombose.’
Honderd gram chocolade bevat ongeveer vijfhonderd kilocalorieën. Dat is veel, zeker in een samenleving waarin steeds meer mensen te dik worden. ‘Je kunt mensen niet adviseren om elke dag honderd gram chocolade te eten’, zegt Kromhout. ‘Daarom wilden we achterhalen of ook een geringer hoeveelheid positieve effecten heeft.’
De onderzoekers werden niet teleurgesteld. Ze verdeelden de mannen in hun onderzoek in drie groepen: de mannen die helemaal geen cacao aten, de mannen die middelmatig cacao aten en mannen die verhoudingsgewijs veel cacao consumeerden. ‘De mannen in de groep die de meeste cacao at, was goed voor gemiddeld vier gram cacao per dag’, zegt Kromhout. ‘Dat is de hoeveelheid die je vindt in een fors uitgevallen paaseitje van tien gram.’ Die geringe consumptie halveerde de kans op dodelijke hart- en vaatziekten ten opzichte van de groep die geen chocolade at. Het zijn waarschijnlijk de flavanolen in cacao die het beschermende effect veroorzaken.
Het bewijs dat cacao ‘dus’ goed is voor hart en bloedvaten is met het nieuwe onderzoek nog niet geleverd. ‘Voordat we dat zeker weten moet er nog veel gebeuren’, zegt Kromhout.
Chocolade bevat veel calorieën. ‘Pure chocolade bestaat voor zo’n veertig procent uit cacao’, aldus Kromhout. ‘De rest is vet en suiker. Het vet in chocolade is vooral het verzadigde vetzuur stearinezuur. Dat is een verzadigd vetzuur dat het cholesterol met rust laat. Dat is mooi meegenomen.’
Met de publicatie willen de onderzoekers uitdrukkelijk niet de boodschap de wereld insturen dat consumenten ongeremd chocolade kunnen eten. ‘Ik zou graag de parallel willen trekken met alcohol’, zegt Kromhout. ‘Een glas wijn per dag is gezond, weten we inmiddels. Maar dat vier, vijf of meer glazen per dag niet goed zijn voor het lichaam, dat is duidelijk.’ / WK

Zie ook: Ongezonde verwarring

Re:ageer