Wetenschap - 20 september 2001

Oost- en Noordwest-Europa leggen onverwacht veel CO2 vast

Oost- en Noordwest-Europa leggen onverwacht veel CO2 vast

Niet het Middellandse Zeegebied, maar Oost- en Noordwest-Europa zijn op dit continent de gebieden waar bossen het snelste kooldioxide kunnen opnemen. Dit blijkt uit een analyse door Alterra van een grote reeks veldmetingen.

De bossen in onder andere Oostenrijk, Roemeni? en Polen maar ook Groot-Brittanni?, Nederland, Denemarken en delen van Frankrijk zijn volgens dr. ir. Gert-Jan Nabuurs relatief goede 'CO2-sinks', omdat ze sneller groeien dan bossen in andere Europese gebieden. Vastlegging van kooldioxide in 'sinks' gaat het broeikaseffect tegen.

"In de Centraal-Europese middelgebergtes en in Atlantisch Europa zijn de groeicondities voor bossen het beste. In het noorden is het te koud voor flinke bosgroei en in de mediterrane gebieden zoals Itali? wordt de bosgroei geremd door neerslagtekorten in de zomer", zegt Nabuurs.

Samen met ir. Mart-Jan Schelhaas analyseerde Nabuurs metingen naar bosgroei die zijn gedaan door bosbeheerders sinds de jaren zestig, om de vijf ? tien jaar en in totaal meer dan 420.000 plots. Zij konden deze gegevens vertalen in een maat voor het tempo van kooldioxide-vastlegging.

Tot nu toe hadden bosonderzoekers een beperkt zicht op de ruimtelijke variatie in kooldioxide-opslag door bossen. Er is bijvoorbeeld het zogenoemde Euroflux-project uitgevoerd, waarbij gegevens zijn gebruikt van directe metingen van de opslag van kooldioxide door bossen. Hieruit kwam naar voren dat de bossen in Itali? zo'n drie keer zoveel kooldioxide opnemen als Nederlandse dennenbossen. Nabuurs: "De conclusie dat het bos in Itali? meer kooldioxide vastlegt dan in Nederland is ongerechtvaardigd, en kan ook niet getrokken worden op basis van slechts veertien meetpunten in Europa."

Nabuurs denkt dat beleidsmakers kunnen profiteren van de nieuwe gegevens. "In Bonn is laatst besloten om bossen mee te tellen voor de beoogde CO2-emissiereducties, vastgesteld in Kyoto. Men kan nu zien welke landen goede natuurlijke condities hebben om kooldioxide op te slaan in bossen. Wel spelen natuurlijk ook economische overwegingen mee. In Roemeni? en Polen is de grondprijs bijvoorbeeld erg laag doordat de landbouw in het slop zit; hier is het aanplanten van bos dan ook beter te doen dan in een land als Nederland."

De bosonderzoeker gelooft trouwens dat het aanplanten van bos een veel betere optie is dan het cre?ren van nieuwe veengebieden, wat ook wel door ecologen en klimatologen wordt geopperd. "Veengronden leggen jaarlijks zo'n 0,1 ton koolstof vast per hectare, terwijl bossen drie tot vijf ton vastleggen. Met bos kun je dus veel meer bereiken." | H.B.

Re:ageer