Wetenschap - 1 januari 1970

Onderzoekers A&F winnen prijs voor milieuvriendelijke verf

Schilders hebben een voorkeur voor ‘gemakkelijk strijkbare’ maar ongezonde alkydverf. Onderzoekers van A&F denken dat het mogelijk is die verf van natuurlijke grondstoffen te maken, waardoor de potentiële risico’s voor de gezondheid afnemen. De Europese Vereniging van Verf Technici heeft een paper waarin de onderzoekers hun ideeën uiteenzetten, bekroond met de Alain Clauseprijs.

De onderzoekers dr Jacco van Haveren en dr Eef Oostveen hebben al enkele patenten op hun naam staan voor duurzame alkydverf, zegt tweede auteur Eef Oostveen. ,,Alkyden zijn moleculen met de staarten van natuurlijke vetzuren. Als alkydverf droogt, dan gaan die staarten aan elkaar vastzitten. Nu maakt de industrie alkyden nog gedeeltelijk van petrochemische grondstoffen, maar wij hebben een manier ontwikkeld om ze uit natuurlijke grondstoffen te maken.’’ De onderzoekers ontwikkelden een technologie waarmee ze het hart van zo’n alkyde konden maken uit suikerketens uit witlof.
Een potentieel gezondheidsprobleem bij het gebruik van alkydverf is het oplosmiddel. Schilders die het oplosmiddel vaak inademen hebben een verhoogde kans op het Organisch Psycho Syndroom, waarbij de oplosmiddelen hersencellen beschadigen. Ook daar vonden de Wageningers een oplossing voor: een technologie waarbij ze suikermoleculen verknutselden tot een niet vluchtige terpentinevervanger.
Een derde probleem dat de Wageningers tenslotte de wereld uit hebben geholpen is dat van de katalysator die de verf laat verharden. ,,Bij de gangbare alkydverf is dat kobalt’’, zegt Oostveen. ,,Die stof zorgt ervoor dat de vetzuurstaarten van de alkyden aan elkaar vast gaan zitten. Het werkt prima, maar kobalt is een potentiële kankerverwekker. Daarom hebben we gekeken of we in de natuur soortgelijke processen konden vinden, en toen een alternatieve katalysator ontwikkeld op basis van ijzer en vitamine C.’’ | W.K.

Re:ageer