Organisatie - 5 oktober 2006

‘Onafhankelijkheid onderzoek niet in gevaar’

Er zijn geen aanwijzingen dat Wageningse onderzoekers hun conclusies bijstellen onder druk van opdrachtgevers. Dat zegt de wetenschappelijke adviesraad (WAR) van Wageningen UR in een rapport.

De raad reageert op het rapport ‘Wie betaalt bepaalt?’ dat een half jaar geleden werd gepresenteerd. Daarin stelde de werkgroep Technology assessment van het ministerie van LNV dat de positie van Wageningse onderzoekers ‘structureel is verzwakt’ en dat scherpere gedragscodes nodig zijn om misstappen te voorkomen.
De WAR heeft onder andere bij directies van de kenniseenheden en de bronnen van het rapport ‘Wie betaalt bepaalt?’ gevraagd naar concrete gevallen van beïnvloeding van onderzoeksresultaten, maar heeft geen enkel concreet geval te horen gekregen.
Desondanks adviseert de raad om verschillende procedures die misstanden moeten voorkomen nog eens kritisch tegen het licht te houden. ‘Dat komt omdat de gevolgen van een incident zo groot kunnen zijn’, zegt voorzitter prof. Herman Eijsackers. ‘Eén uitglijder kan enorme schade toebrengen aan onze reputatie als betrouwbaar onderzoekscentrum.’
De WAR adviseert de raad van bestuur na te denken over een procedure die het individuele onderzoekers mogelijk maakt een rapport bij principieel verschil van inzicht uiteindelijk onder eigen naam uit te brengen. Het Natuur- en milieuplanbureau werkt al aan zo’n regeling. Als een onderzoeker van dit bureau het niet eens is met het organisatiestandpunt, moet hij zijn standpunt bespreken met zijn chef. Als ze er samen niet uitkomen, stappen zij telkens naar een hogere baas, tot de hoogste directeur aan toe. Als de onderzoeker er ook niet uitkomt met de hoogste baas van zijn instituut, mag hij een rapport uitbrengen op persoonlijke titel.
De WAR adviseert verder om de standaardcontracten met opdrachtgevers nog eens tegen het licht te houden. ‘We kwamen nogal eens tegen dat directies die wij er naar vroegen niet precies wisten wat er wel en niet geregeld was. Verder zou de raad van bestuur moeten overwegen of de gedragscode van de KNAW, die nu alleen geldt voor onderzoekers van de universiteit, ook voor de instituten kan gelden.’

Re:ageer