Wetenschap - 30 mei 2002

Norit maakt afvalwater textielindustrie schoon

Norit maakt afvalwater textielindustrie schoon

Het nut van actieve koolstof of Norit is niet beperkt tot het op orde brengen van je ingewanden na een uit de hand gelopen culinair avontuur. De milieutechnoloog dr Frank van der Zee ontdekte tijdens zijn promotieonderzoek dat het gitzwarte poeder ook taaie kleurstoffen uit het afvalwater van de textielindustrie kan verwijderen.

"Ik heb me beperkt tot de azokleurstoffen", zegt de promovendus. "Die worden in de industrie het meest gebruikt. Vroeger loosden fabrikanten die in het rioolwater, maar zuiveringsinstallaties kunnen ze niet afbreken." Gedwongen door strengere wetten, werkt de Nederlandse textielindustrie nu aan private zuiveringsinstallaties die de kleurstoffen wel de baas kunnen. Het promotieonderzoek van Van der Zee is in samenwerking met de Nederlandse textielindustrie uitgevoerd.

"Bacteri?n in ana?robe zuiveringsinstallaties bleken de kleurstoffen af te kunnen breken", zegt Van der Zee. "Maar dat duurt wel lang. Wij zochten een manier om dat proces te versnellen." Een hulpstof als humuszuur, dat je bijvoorbeeld vindt in rottende bladeren, liet de bacteri?n sneller werken. Maar tijdens een proef ontdekte Van der Zee een net zo effici?nte en minder kostbare methode.

"We werkten met drie opstellingen. Bij de ene opstelling voegden we geen hulpstoffen toe, bij de tweede humuszuur en Norit, en bij derde geen humuszuur maar wel koolstof." De onderzoekers voegden de koolstof toe om het humuszuur te koppelen aan de koolstof. Het vormde zo een complex dat niet meer kon wegspoelen uit de installatie. "Tot onze stomme verbazing werkte die laatste opstelling, zonder humuszuur maar met koolstof, net zo goed als de installatie met humuszuur."

Het humuszuur moest werken als een katalysator. De bacteri?n zouden het gebruiken om elektronen aan over te dragen, die daarna weer nodig waren voor de afbraak van de kleurstoffen. Simpele koolstof kan dat blijkbaar net zo goed. "Dit is volkomen nieuw", zegt Van der Zee. "Dit betekent dat we door Norit toe te voegen aan zuiveringsinstallaties ook industri?le oplosmiddelen en bestrijdingsmiddelen kunnen afbreken." | W.K.

Frank van der Zee promoveerde op 21 mei bij prof. Gatze Lettinga, emeritus hoogleraar in de ana?robe zuiveringstechnologie.

Re:ageer