Wetenschap - 23 november 2017

Nieuwe buitengewoon hoogleraar bestudeert eetgedrag

tekst:
Tessa Louwerens

Liesbeth Zandstra is benoemd tot buitengewoon hoogleraar ‘Food Reward and Behaviour’. Deze leerstoel is onderdeel van de groep Sensoriek en eetgedrag van professor Kees de Graaf en wordt gefinancierd door Unilever R&D Vlaardingen.

© Unilever

Zandstra is terug van weggeweest. In 1995 studeerde ze af bij Humane voeding in Wageningen. Tijdens haar promotie in Wageningen deed ze onderzoek naar aangeleerde eet- en smaakvoorkeuren. Na haar promotie in 2000 ging ze aan de slag bij Unilever R&D Vlaardingen, waar ze momenteel werkt als onderzoeksleider Reward and Behaviour.

Nu werkt ze dus één dag in de week bij WUR. Haar leerstoelgroep gaat werken aan twee onderzoekslijnen. ‘In de eerste plaats gaan we onderzoeken welke mechanismen ervoor zorgen dat we iets lekker vinden en waarderen', zegt Zandstra. 'Het is lastig voor mensen om een gezonde keuze te maken. Zoete, vette en zoute producten vinden we gewoon lekker, dat werkt belonend en dus zijn ze verleidelijk. Gezondere alternatieven bevatten minder suiker, vet en zout. We willen achterhalen welke aspecten nog meer belonend zijn, zodat we die kunnen gebruiken om te compenseren voor bijvoorbeeld het gemis aan suiker. Daarbij spelen heel veel factoren een rol, zoals smaak, emotie en sociale aspecten.'

In de tweede onderzoekslijn richt Zandstra zich op het meten en beter voorspellen van voorkeuren van consumenten. Nu gaat dat meestal nog met vragenlijsten, maar in praktijk blijkt het voor mensen ontzettend lastig om op deze manier aan te geven waarom ze iets precies lekker vinden. Want dit gebeurt vaak voor een groot deel onbewust. ‘Daarom kijken we nu ook naar andere impliciete methoden, zoals het meten van hartslag en hersenactiviteit, om te achterhalen wat mensen precies waarnemen als ze een product waarderen.’

Met deze kennis hoopt Zandstra beter te kunnen inschatten hoe een gezonder product het uiteindelijk zal doen op de markt. Want nu faalt tachtig procent van de nieuwe producten, en voor gezondere alternatieven ligt dit percentage nog hoger. ‘Mensen weten wel wat gezond voor ze is. Maar als ze in de supermarkt lopen, is de belangrijkste drijfveer smaak, gevolgd door prijs en dan pas gezondheid. Als we beter begrijpen hoe deze keuzes werken dan kunnen we ze wellicht beïnvloeden, zodat mensen de gezonde producten wel kiezen en ook op langere termijn blijven eten en waarderen.’

Zandstra is overigens niet de eerste buitengewoon hoogleraar die afkomstig is van Unilever R&D Vlaardingen. Rob Hamer, Simeon Stoyanov en John van Duynhoven gingen haar al voor.


Re:ageer