Wetenschap - 26 november 2015

NWO: direct open access publiceren

tekst:
Hoger Onderwijs Persbureau
1

Onderzoeksfinancier NWO stelt een nieuwe eis aan wetenschappers die een onderzoeksbeurs krijgen: hun wetenschappelijke publicaties moeten direct voor iedereen toegankelijk zijn. De aangescherpte eisen gelden vanaf 1 december voor alle nieuwe subsidierondes.

NWO gaat voor 'direct' open access

Wereldwijd is NWO naar eigen zeggen de eerste publieke wetenschapsfinancier die zo ver gaat.

NWO streeft al langer naar open access in de wetenschap en zet vandaag een nieuwe stap. Eerder eiste de onderzoeksfinancier al dat publicaties ‘zo snel mogelijk’ gratis te lezen zouden zijn, maar tijdschriften mochten nog wel een embargo opleggen: een periode van bijvoorbeeld een half jaar waarin het artikel alleen tegen betaling te lezen is.

De nieuwe voorwaarde is strenger. Wetenschappelijke publicaties moeten op het moment van verschijnen onmiddellijk in een openbare online-database staan. Wetenschappers mogen desnoods een vroege versie van het artikel online zetten, zonder redactionele aanpassingen, zodat ze niet in de problemen komen met de uitgever van het tijdschrift.

Dat laatste zorgt ervoor dat wetenschappers met een beurs van NWO nog altijd in de grootste tijdschriften kunnen publiceren, zoals Nature en Science. Deze toegankelijkheid van artikelen via een database wordt ‘green open access’ genoemd. Maar het liefst ziet NWO de publicaties in gratis toegankelijke tijdschriften verschijnen. ‘Gold open access’ wordt dat ideaal genoemd.

Het idee achter open access is dat universiteiten niet langer betalen voor abonnementen, maar voor publicaties. Om de omslag te kunnen maken, stelt NWO geld beschikbaar tot zesduizend euro per project, waarmee wetenschappers de publicatiekosten kunnen dekken.

Op den duur zou open access de macht van wetenschappelijke uitgevers, die hoge abonnementskosten vragen voor hun tijdschriften, moeten inperken. Bovendien zou kennis zich makkelijker verspreiden als artikelen gratis te lezen zijn.

NWO gaat steekproefsgewijs controleren of wetenschappers zich aan de nieuwe regels houden, die gelden voor subsidies die vanaf 1 december verstrekt worden. ‘Mocht iemand het per ongeluk zijn vergeten, dan strijken we tot 1 januari 2018 met de hand over ons hart’, zegt voorzitter Jos Engelen in een interview met het Hoger Onderwijs Persbureau (HOP).

Re:acties 1

  • lianne

    DENIS MAESSEN BETROKKEN BIJ FRAUDE EN NIET NALEVEN BALKENDE NORM
    In een reactie op de fraudeaangifte van het onafhankelijke FOCWA Garantiefonds van de schadeherstelbedrijven, heeft voorzitter Denis Maessen van de branchevereniging aan het ANP laten weten te vermoeden dat wordt getracht de aandacht af te leiden van een ooit door hem geuite beschuldiging van valsheid in geschrifte aan het adres van een voormalige secretaris van de branchevereniging die nu directeur is van het Garantiefonds.

    Het Garantiefonds en haar directeur kennen geen aangifte van valsheid in geschrifte en hebben nooit iets vernomen van politie of justitie over deze beschuldiging. “De heer Maessen zuigt dit uit zijn duim. Hij beweert nu feitelijk in de media dat mijn cliënt een frivole aangifte zou hebben gedaan. Daar is geen sprake van. Het FOCWA Garantiefonds heeft harde feiten aangeleverd bij de aangifte van fraude” aldus strafrechtadvocaat Peter C. Schouten van het benadeelde Garantiefonds.

    De kwestie die Maessen oprakelde heeft, volgens het Garantiefonds, te maken met de strijd die intern was uitgebroken omdat Maessen de branchevereniging wilde saneren zonder inspraak en deugdelijk sociaal plan en ontkende dat er een afspraak lag over het activeren van de ondernemingsraad. Dat viel niet goed bij diverse bestuurders en werknemers omdat de CDA-politicus Maessen als ad interim voor zichzelf een honorarium had geregeld dat ruim boven de Bakenende-norm lag en bijna vijf keer zo hoog was als de vergoeding die de vorige voorzitter per jaar ontving. Een van de bestuurders noemde dat destijds ‘onethisch declaratiegedrag’.

    Maessen stelt in een bericht aan de leden en de media naar aanleiding van de fraude-aangifte ook dat juist de branchevereniging gelden van het Garantiefonds tegoed zou hebben en dat het gaat om een veel hoger bedrag dan het bedrag dat nu in de fraude-aangifte wordt genoemd. Hij lijkt daarmee te stellen dat de ongeautoriseerde betalingen een soort verrekening zijn.

    Advocaat Peter Schouten: “Dit is kan worden gelezen als een bekentenis. Ten eerste betwist het Garantiefonds dat de branchevereniging nog iets van hen tegoed heeft. Ten tweede mag de branchevereniging geen ongeautoriseerde betalingen naar zichzelf uitvoeren. Dat is hetzelfde als een notaris die een greep doet uit de hypotheekgelden op de derdenrekening omdat zijn factuur nog niet is betaald. Dat mag ook niet. Ik adviseer de heer Maessen met een strafrechtadvocaat te overleggen voor hij dit soort uitlatingen in de krant doet.”

    Reageer

Re:ageer