Wetenschap - 6 december 2001

NB: Theorie van Alles blijft toekomstmuziek

NB: Theorie van Alles blijft toekomstmuziek

BOEKEN | December is traditioneel de maand waarin de meeste nieuwe boeken verschijnen. U begrijpt: de sint en de kerstman wensen cadeautjes te geven en de kerstvakantie geeft velen voldoende tijd om zich eens diepgaand in een boek te storten.

Mochten de sinterklaascadeaus niet zijn bevallen, dan heb ik nog wel wat tips ter voorbereiding van het kerstdiner. Het boek Psychoactieve planten, paddestoelen en dieren (Tirion, ISBN 905210431X, 49,91 gulden) bijvoorbeeld. Een heldere natuurgids in Tirions uitstekende traditie van planten- en vogelgidsen, maar dan gericht op de te consumeren planten, paddestoelen en dieren.

Is dat iets te vergaand voor bij de kalkoen, dan beveel ik u aan om het prettig leesbare boek Food - A History van Ferdinand Fernandez-Armesto (MacMillan, ISBN 0333901746, 83,40 gulden) te lezen. Om het kerstdiner in een historisch kader te plaatsen, zeg maar.

De wetenschappers van stavast kunnen zich in hun vrije dagen natuurlijk ook stukbijten op de Mathematics of Genome Analysis van Jerome Percus (Cambridge UP, ISBN, 0521585171, 85 gulden), want het menselijk genoom mag dan wel bekend zijn, hoe het werkt en hoe de menselijke genen zich tot elkaar verhouden, vereist een enorme wiskundige en statistische rekenkunde.

En dan nog is het maar de vraag hoe een cel in elkaar zit. David Boal beschrijft in Mechanics of the Cell (Cambridge UP, ISBN 0521792584, 170 gulden) de architectuur van de cel op het niveau van universiteitsstudenten. Een aardige inleiding.

Het eind van het jaar is ook de tijd voor tijdloze boeken, zoals dat van Clark Blaise, Heer van de tijd - Een eenzaam genie en de uitvinding van de standaardtijd (Ambo|Anthos, ISBN 9026316798, 49,90 gulden). Over sir Sanford Fleming, die geheel tegen de gangbare opvatting werkte aan een tijd die overal gelijk is. Zodat we op dezelfde tijd oud en nieuw vieren.

Even tijdloos is het nieuwe boek van Jared Diamond, De derde chimpansee - Evolutie en toekomst van het dier dat mens heet (Spectrum, ISBN 9027462658, 52,87 gulden). Diamond werd beroemd met zijn boek Zwaarden, paarden en ziektekiemen over waarom Europa als meest welvarende streek uit de wereldwijde evolutie tevoorschijn kwam. In De derde chimpansee bestrijkt Diamond zo mogelijk een nog bredere vraag.

BOEK | Stephen Hawking heeft een nieuw boek geschreven. Na zijn - naar eigen zeggen onverwachte - bestseller Het heelal verscheen onlangs het boek met de even simpele titel Het universum. "Toen Het heelal in 1988 verscheen, leek de definitieve Theorie van Alles vlak achter de horizon voor het oprapen te liggen", schrijft Hawking in zijn voorwoord.

De Theorie van Alles blijft volgens Hawking toekomstmuziek, maar dat is niet erg. "Als we ooit een eindpunt zouden bereiken, zou het menselijke enthousiasme afstompen en wegebben. Maar volgens mij zullen we nooit zo'n stilstand bereiken: onze complexiteit, en wellicht ook onze diepgang, zal toenemen en zal altijd in het middelpunt staan van een zich telkens verschuivende horizon van mogelijkheden."

Hawking beschrijft in Het universum hoe verschillende ingewikkelde natuurwetenschappelijke theorie?n met elkaar blijken samen te hangen. Zo blijken de vijf theorie?n die stellen dat deeltjes bestaan uit vibrerende snaren, de supersnaren, en de theorie die stelt dat er een elfdimensionale superzwaartekracht bestaat slechts verschillende manifestaties van een overkoepelende M-theorie. En dat is voor een leek als ik nog begrijpelijk opgeschreven ook. | M.W.

Stephen Hawking, Het universum, Bert Bakker, ISBN 9035123646, 59,50 gulden.

Re:ageer