Wetenschap - 31 mei 2018

Meteoroloog meet de ‘adem’ van Amsterdam

tekst:
Roelof Kleis

Hoe ‘ademt’ Amsterdam? Om dat te meten plaatste Bert Heusinkveld van de leerstoelgroep Meteorologie en Luchtkwaliteit apparatuur op het Carlton Hotel. Een kunststukje op hoog niveau.

Bert Heusinkveld staat op het Carlton Hotel in Amsterdam om meetapparatuur te installeren. ©Bert Heusinkveld

De bewegende beelden die de Wageningse meteoroloog daar zelf van schoot, zijn adembenemend. Op 45 meter hoogte, balancerend op een paar smalle ijzeren balken, zie je hem aan het werk. Gezekerd, dat wel. Heusinkveld is een ervaren bergsporter, een vaardigheid die hem al diverse keren bij zijn werk van pas is gekomen. ‘Toch blijft het best spannend’, erkent hij ruiterlijk. ‘Als je valt, maak je een flinke smak.’

Flux
De mooie plaatjes zijn bijvangst. Waar het om draait is volgens Heusinkveld(Meteorologie en Luchtkwaliteit) unieke reeks metingen die hij op deze manier kan doen. Doel van het project, gefinancierd door Amsterdam Institute for Advanced Metropolitan Solutions, is inzicht te ontwikkelen hoe een stad reageert op het klimaat. ‘We willen de flux meten van Amsterdam, de uitwisseling van warmte, vocht, CO2 en methaan in de luchtlaag boven de stad. Hoeveel warmte neemt de stad op? Neemt de stad gemiddeld genomen CO2 op of juist niet?’

Van bossen, landbouwgrond of oceanen weten we vrij goed wat de fluxen zijn. Maar voor steden is dat nog weinig onderzocht
Bert Heusinkveld

Om het poëtischer te zeggen: hoe ademt de stad? ‘Van bossen, landbouwgrond of oceanen weten we vrij goed wat de fluxen zijn’, zegt Heusinkveld. Maar voor steden is dat nog weinig onderzocht.’ Een stad als Amsterdam, waar in het centrum weinig hoogbouw is, leent zich daar volgens Heusinkveld goed voor. Maar om een soort gemiddelde van de stad te meten, moet je apparatuur wel hoog genoeg zijn opgesteld.

- Helaas, uw cookie-instellingen zijn zodanig dat de Video niet getoond kan worden - pas uw permissie voor cookies aan

In zijn zoektocht naar zo’n punt, kwam Heusinkveld bij het Carlton uit, tegenover de Munttoren. Bovenop het hotel staat een enorme stalen constructie die bedoeld is als kunstwerk. Heusinkveld benaderde de directie van het hotel en kreeg alle medewerking om zijn meetinstrumenten te installeren. Dat was een maand geleden. De metingen stromen sindsdien binnen. De meteoroloog kan ze live volgen op zijn smartphone.

Sterker: hij kan via een camerastream de apparatuur zien. Om in de gaten te houden of het allemaal nog werkt en er geen viezigheid (vogelpoep) op de instrumenten zit die de metingen verstoort. De spullen blijven zeker twee jaar hangen.


Re:ageer