Organisatie - 1 januari 1970

Medicijnen in water versuffen vlokreeftjes

Kleine organismen in het water van Nederlandse rivieren en vaarten zijn waarschijnlijk versuft door de medicijnen in het water. Tot die conclusie komen Wageningse onderzoekers, die experimenten hebben gedaan met het vlokreeftje Gammarus pulex. ‘We maken ons zorgen’, zegt dr. Marieke de Lange van de leerstoelgroep Aquatische Ecologie en Alterra.

Medicijnen die niet door rioolzuiveringen worden afgebroken komen in het leefmilieu terecht. Daardoor zitten er in een liter water van een rivier als de Dommel enkele tientallen tot enkele honderden nanogrammen medicijnen, zoals de pijnstiller ibuprofen, het antidepressivum Prozac of het anti-epilepsiemedicijn carbamazepine.
Binnenkort verschijnt daarover in Aquatic Toxicology een artikel, waarin Wageningse onderzoekers met een primeur komen: voor de eerste keer kijken ze naar de effecten van die lage concentraties medicijnen op het gedrag van ongewervelden. Ze kijken om precies te zijn naar het gedrag van het vlokreeftje. ‘Gammarus pulex heeft een sleutelrol in het voedselweb’, zegt De Lange. ‘Het kreeftje zorgt voor afbraak van organisch materiaal in water door het eten van bladeren. Tegelijkertijd is het ook een prooi voor vissen.’
Het effect van het anti-epilepsiemedicijn carbamazepine op het kreeftje was statistisch niet significant, maar bij enkele tientallen nanogrammen ibuprofen en Prozac per liter water bewoog het vlokreeftje minder. Hoe dat komt weten de Wageningers niet. ‘Misschien verminderen de medicamenten de werking van de spieren’, speculeert De Lange. ‘Dat suggereert de literatuur tenminste, maar we hebben het niet onderzocht. We denken wel dat het effect consequenties kan hebben voor het voedselweb. Minder actieve vlokreeftjes laten zich makkelijker vangen door vissen.’ / WK

Re:ageer