Wetenschap - 1 januari 1970

Marlous Jonker, eerstejaars student Bodem, water, atmosfeer, won reis naar

Marlous Jonker, eerstejaars student Bodem, water, atmosfeer, won reis naar

Marlous Jonker, eerstejaars student Bodem, water, atmosfeer, won reis naar

IJsland

,,Het weer is elke dag anders en het is geweldig dat te kunnen
voorspellen’’

Eerstejaars student Bodem, water, atmosfeer Marlous Jonker trok vlak voor
de introductiedagen tien dagen door IJsland. Samen met een klasgenoot had
ze deze reis gewonnen voor een profielwerkstuk dat ze in 6 VWO maakte over
de komst van ijstijden. De reis zat vol aardwetenschappelijke ervaringen:
,,Ik heb lava in mijn handen gehad die nog warm aanvoelde’’.

Marlous Jonker uit Almere weet al sinds de tweede klas van de middelbare
school dat ze meteoroloog wil worden. Ze had in die tijd ook een zelf in
elkaar geknutselde barometer van een potje, een rietje en een ballon. ,,Als
de luchtdruk stijgt wordt de ballon ingedrukt en komt het rietje naar
boven’’, legt ze uit. In de vierde stuurde ze weervrouw Diana Woei een
brief met de vraag waar je meteorologie kon studeren. Ze kreeg een
vriendelijke kerstkaart met daarin het antwoord ‘Utrecht en Wageningen’
terug.
Jonker ging in beide plaatsen kijken, maar koos al snel voor Wageningen.
,,De studie is hier praktischer ingesteld. In Utrecht is het meer
klimatologie en zit de weerkamer middenin het gebouw. Hier heeft de
weerkamer tenminste een raam.’’
Het fascinerende van meteorologie vindt ze dat je altijd te maken hebt met
onzekerheden. ,,Het weer is elke dag anders. Maar het moet geweldig zijn
toch een voorspelling te kunnen doen.’’
Voordat ze in september aan haar studie begon trok ze eerst tien dagen door
IJsland. Ze won deze reis voor het profielwerkstuk over het ontstaan van
ijstijden, dat ze in haar eindexamenjaar met een vriendin maakte. In het
werkstuk keken ze naar de effecten van ijstijden voor planten en dieren op
aarde en de invloed van de ijskappen op het aardoppervlak. Daarvoor deden
ze literatuuronderzoek en verschillende experimenten, zoals hoe snel een
gletsjer glijdt onder verschillende hoeken. ,,We hadden daarvoor met lego
een baan gemaakt. De sneeuw haalden we van de skibaan in Almere-buiten.
Maar omdat de sneeuw thuis eerst in de vriezer had gelegen was het één
klomp ijs geworden waar we samen twee uur lang met hamers op hebben moeten
slaan voordat we het konden gebruiken’’, vertelt Jonker en ze herinnert
zich weer hoe koud en moe haar handen toen waren.
Naast een papieren versie maakten ze van hun werkstuk ook een website. ,,Je
hebt met internet meer mogelijkheden om je verhaal te presenteren. Zo kun
je met een link direct uitleggen wat een begrip inhoudt, terwijl je in de
papieren versie naar een begrippenlijst moet bladeren’’, legt ze uit.
Hun begeleider was zo enthousiast over hun werkstuk dat hij voorstelde het
in te sturen voor de Aarde.nu-prijs. Deze prijs is twee jaar geleden door
vijf universiteiten, waaronder Wageningen Universiteit, in het leven
geroepen om de aardwetenschappen te promoten op middelbare scholen. Begin
juni hoorde ze dat haar werkstuk uit de 22 inzendingen was gekozen tot de
beste zeven en dat ze dus begin augustus naar IJsland mocht.
Jonker vindt het land goed gekozen als bestemming voor een
aardwetenschappelijke prijs, omdat er zoveel te zien is. ,,Het land kent
zoveel verschillende landschappen: stenen vlaktes zo ver het oog reikt,
gletsjers, heide, rivieren waarlangs niet meer groeit dan felgroen mos. Ik
heb lava in mijn handen gehad van een vulkaanuitbarsting uit 1984 en die
was gewoon nog warm. Soms komt de stoom er nog vanaf.’’
Samen met de andere prijswinnaars en begeleiders trok ze tien dagen met
jeeps door het land. Ze kampeerden vaak in niemandsland en, zoals het hoort
bij een prijs, alles werd voor hen betaald. Ze troffen het ook met het
weer. ,,We hadden zelfs een hittegolf, want het was drie dagen achter
elkaar meer dan 17 graden,’’ lacht ze. Eén van de mooiste belevenissen was
dat ze ’s nachts tot een uur of twee in een warm beekje heeft gelegen in de
buurt van een lavaveld. ,,Ook heb ik de maan op zien komen boven de bergen.
Dat had echt iets magisch,’’ vertelt ze. Alles bij elkaar vond ze het in
één woord geweldig en wil graag nog eens terug. Enthousiast laat ze haar
tas zien. ,,Kijk, een vlaggetje.’’
Koud terug uit IJsland wachtte de AID. ,,Ik had een leuk groepje, maar van
feesten is niet veel gekomen. Ik was nogal moe van de reis.’’ Ze woont
sindsdien op een kamer in een studentenflat. ,,Het op mezelf wonen is nog
wel even wennen. Je moet bijvoorbeeld zelf zorgen dat je brood in huis
hebt.’’
Yvonne de Hilster

Fotobijschrift:
Weervrouw Diana Woei zette Marlous Jonker op het spoor van Wageningen:
,,Hier heeft de weerkamer tenminste een raam’’. | Foto Guy Ackermans

Re:ageer