Wetenschap - 8 maart 2001

Marie-Anne de Graaff, vierdejaars student Bos- en natuurbeheer

Marie-Anne de Graaff, vierdejaars student Bos- en natuurbeheer

'Paarden trainen is en blijft een machtsspel'

"Er is niets geheimzinnigs aan," reageert ze als ik over de film de Paardenfluisteraar begin, "je fluistert helemaal niet met paarden, je moet gewoon gezag hebben over de dieren." Marie-Anne de Graaff was veertien maanden paardentrainer in Canada en IJsland en werkte met IJslandse paarden.

Twee jaar geleden besloot Marie-Anne de Graaff om tijdelijk haar studie stop te zetten en iets anders te gaan doen. Ze ori?nteerde zich op vrijwilligersprojecten en in de ontwikkelingshulp. Dat bleek echter te duur te zijn. Dan maar werken: "Toen ben ik op internet gaan zoeken of ik misschien iets met paarden kon gaan doen." Het werd uiteindelijk veertien maanden paarden trainen, eerst zes maanden in Canada en vervolgens nog eens acht maanden IJsland.

"Het begon allemaal toen ik twee was. Iemand heeft me toen op een paard gezet. Dat maakte een enorme indruk op me. Sindsdien wilde ik met paarden omgaan."

Op Vlieland, waar haar ouders altijd op vakantie gingen, kreeg ze een vakantiebaantje: op IJslanders toeristen het eiland rondrijden. Later ging ze daar de paarden ook trainen.

"IJslanders staan heel dicht bij hun natuur, doordat ze heel weinig gemixt zijn met andere rassen. Ze hebben daardoor een heel eigen karakter. Als je zo'n dier traint, moet je stapje voor stapje zijn vertrouwen winnen. Dat betekent dat je aan de ene kant doet alsof je bij de kudde hoort, maar dat je aan de andere kant ook zorgt dat je erboven blijft staan. Het is en blijft uiteindelijk namelijk een machtsspel. Wanneer je iedere dag met paarden werkt en je hebt geen gezag, dan kan dat gevaarlijke situaties opleveren.

In Canada en IJsland leerde De Graaff wat het betekent om full-time paardentrainer te zijn. Met name in IJsland stond ze voor een zware klus: "Ik voelde een enorme druk daar. Alles was gericht op het wedstrijdklaar krijgen van de paarden. Ik reed er vijftien per dag. Daar zaten een paar heel jonge, bange paarden tussen, die heel moeilijk te berijden waren. Uiteindelijk ging het daar ook een paar keer achter elkaar mis: ik sloeg een keer over de kop, ik reed een gat in mijn been en ik werd afgeworpen. Toen werd ik bang. Ik had 's ochtends al de kriebels in mijn maag. De paarden voelden mijn angst en zelfs bij de makkelijke dieren ging het al fout. Op een gegeven moment reed ik op een paard toen een truck naast me kwam rijden. Ik voelde de spanning in mijn maag kriebelen, bang dat ik weer in de sneeuw zou belanden. Het bleek mijn baas te zijn: 'Just sit on your ass and ride....' riep hij. Toen ben ik heel boos op mezelf geworden. Vanaf dat moment ging het beter. Ik was over een drempel heen."

In IJsland ontdekte De Graaff dat ze niet full-time als paardentrainer verder wilde. Om je brood te kunnen verdienen in de paardenwereld moet je prestaties leveren op wedstrijden en naam maken: "Je moet veel druk op de paarden gaan leggen. Als ik een medaille won, gaf me dat echter niet veel voldoening. Mensen kunnen zelf kiezen of ze zich willen aftrainen, paarden niet. Ik kachel liever rustig met de dieren door het bos. Ik houd niet zo van die wedstrijdcultuur."

Teruggekomen uit IJsland, besloot De Graaff 'exchange-co?rdinator' te worden bij de International Association for Agricultural Students (IAAS). Ze bemiddelt voor buitenlandse studenten die een praktische stage willen lopen bij een agrarisch geori?nteerd bedrijf in Nederland: "In IJsland merkte ik hoe fijn het is om contacten te hebben met buitenlanders, zeker als je zoals ik de taal van het land niet spreekt. Bij de IAAS kan ik daar een schakel in zijn."

Inmiddels zingt ze ook weer bij de Wageningse Studenten Koor en Orkest Vereniging (WSKOV), een andere passie. Momenteel is ze zelfs bestuurslid: "Op een gegeven moment zag ik dat de WSKOV naar Polen ging", zegt ze. "Daar wilde ik ook heen. Daarom ben ik lid geworden. De wereld van de muziek was een hele nieuwe dimensie die voor me open ging. Maar dat heeft niet zoveel meer met paarden te maken", lacht ze. "Wat dat betreft zijn mijn werelden toch behoorlijk gescheiden."

Arin van Zee

Marie-Anne de Graaff: "Ik ben heel boos op mezelf geworden. Vanaf dat moment ging het beter. Ik was over een drempel heen."

Re:ageer